Woest Optimistisch

Journalist Sophie Hilbrand heeft grote belangstelling voor duurzame innovaties en maakte er verschillende programma’s over. Een van de verhalen die haar is bijgebleven is die over olifantsgras. “Die planten nemen ten eerste heel veel CO2 op en die kan je vervolgens gebruiken voor asfalt en beton. Ik vond dat op alle terreinen win-win. In 2011 dacht ik, over tien jaar zie ik overal olifantsgras, want wat is dit voor een soort wonder van de natuur?” Ze is benieuwd hoe dit gewas er anno 2026 bij staat.

Na wat veldonderzoek komt journalist Bert ter Hoeve uit bij Lucas Peters van Miscanthus Agri in Haren om met eigen ogen te zien of het gewas inderdaad een vlucht heeft genomen. Olifantsgras, ofwel Miscanthus, groeit op arme en natte gronden waar andere gewassen het moeilijker hebben, heeft geen pesticiden, mest of kunstmest nodig en is een meerjarig gewas. Weinig veeleisend dus maar wél veelzijdig, want Miscanthus neemt vier keer zoveel CO2 op als bomen en kan als hernieuwbare grondstof onder andere worden gebruikt in de bouw, in bio-asfalt en als betonvuller, als alternatief voor veen in potgrond en is een duurzamer alternatief voor boomschors tegen onkruid. In slechts tweeëneenhalf jaar tijd is Miscathus Agri uitgegroeid tot marktleider en verspreiden zij hun kennis en uitgangsmateriaal onder boeren in Nederland en ver daarbuiten. De beloftes en plannen zijn grootst en de verwachtingen huizehoog, net als het gewas zelf.



Shownotes
Sophie bedoelde de lamp van WakaWaka. Meer weten over de teelt van Miscanthus? Bezoek de site. Geen aflevering missen? Abonneer je dan op ons podcastkanaal Woest Optimistisch. Deze podcast wordt gemaakt door Bert ter Hoeve en Patricia Beekelaar voor het Nationaal Klimaat Platform.

Het belang om onafhankelijk te zijn op het gebied van energie is helaas opnieuw actueel. Veel startups houden zich precies hiermee bezig. En als zo'n oplossing alleen maar voordelen lijkt te hebben, waarom komt het dan toch niet van de grond? Het is de centrale vraag in het gesprek met ‘Klimaatgeneraal’ Tom Middendorp. Journalist Bert ter Hoeve spreekt hem in Den Haag. Door zijn tijd als Commandant der Strijdkrachten, zag hij hoe droogte en andere effecten van klimaatverandering conflicten veroorzaakten. De impact van klimaatverandering op veiligheid en het belang van autonomie maken dat Middendorp met bovenmatige belangstelling kijkt naar oplossingen en kansen.
“Er gebeuren hele mooie innovaties in Nederland. Die hebben alleen wel een duwtje nodig. Daar zou de overheid een boost aan moeten geven. Dat kan ons helpen om energie-onafhankelijk te worden. Zoals de zoutbatterijen van Saltion. Het energiesysteem van de toekomst kunnen we voor een heel groot deel bottom up organiseren.”

Bert treft op een industrieterrein in Barneveld Errico Garofalo van Accubaas en Saltion. Hier is de zoutbatterij geïnstalleerd bij een groot autoverhuurbedrijf waardoor zij zonder extra aansluiting op het elektriciteitsnet, toch een wasstraat kon installeren. De batterij heeft zich op allerlei vlakken reeds bewezen. Garofalo: “er zijn geen grondstoffen uit andere landen voor nodig, de batterij gaat veel langer mee dan een lithiumbatterij, heeft een grotere capaciteit, kan tegelijkertijd zowel laden als ontladen en is brandveilig.” Ilse Sijtsema, parkmanager van bedrijventerrein Hessenpoort en voorzitter van de Nederlandse Vereniging van Parkmanagers vult aan: “Het is belangrijk om te laten zien dat het kan. Vooral voor bedrijventerreinen is het een interessante techniek. Wat we nodig hebben: steun van de overheid om de techniek hier in Nederland te houden en op te schalen."
Een gesprek over kansen en het belang van energie-onafhankelijkheid voor onze samenleving.



Shownotes

Tom Middendorp schreef het boek ‘De Klimaatgeneraal’, waarin hij beschrijft hoe klimaat en veiligheid met elkaar samenhangen. Hij noemde ook het bedrijf Solarge, een Nederlandse fabrikant van duurzame, circulaire zonnepanelen en het zwembad in Drachten waar de Saltion Battery zorgt voor alle energie opslag.

Professor en ontwikkelaar van de solid state zoutbatterij is William van der Schee. Meer weten over de zoutbatterijen van Saltion? Hier lees je meer. Op bedrijventerrein Hessenpoort in Zwolle wordt gewerkt aan innovatieve energieopslag en -productie, waarbij de Saltion-batterij en de Smart Energy Hub centraal staan.
Geen aflevering missen? Abonneer je dan op ons podcastkanaal Woest Optimistisch. Deze podcast wordt gemaakt door Bert ter Hoeve en Patricia Beekelaar voor het Nationaal Klimaat Platform.

Op woensdag 18 maart 2026 bracht het NKP sprekers uit de festivalsector en daaromheen samen in de studio voor een gesprek over innovatie en realisatiekracht op festivals. Deze zijn ook ver buiten de festivalterreinen van grote waarde voor de transitie naar een duurzame samenleving. Tegelijkertijd zet een mix aan ontwikkelingen de toekomst van festivals onder druk. Hoe kunnen we de dynamiek en kracht van festivals behouden en versterken?
NKP-voorzitter Kees Vendrik bespreekt dit met de volgende gasten:
Peter Scheer van Nijhuis Saur Industries vertelt over het Wij-water project op de Zwarte Cross
Laura van de Voort van Buro Nuvo
Arnout de la Houssaye van het festival Into The Great Wide Open (ITGWO) vertelt over De Bouwplaats voor de Toekomst
Renske Satijn van Rotterdam Festivals
Mireille Dingelstad van de gemeente Amsterdam
Lees meer op onze website

TNO becijferde dat we in Nederland maar liefst 17 Megaton CO2 kunnen besparen als we bewuster leven en zuiniger met spullen omgaan. Toch veranderen we ons gedrag maar langzaam. Hoe kunnen we onze duurzame voornemens wel waarmaken? Kees Vendrik bespreekt met zijn gasten in de studio de kansen voor CO2-reductie door aanpassingen in de leefstijl van mensen. Verschillende onderzoeken worden aangehaald, waaronder de Monitor Duurzaam Leven 2025 en de uitkomsten van het Nationaal Burgerberaad Klimaat.



Te gast zijn:
- Ika van de Pas, directeur Milieu Centraal, de organisatie achter de monitor Duurzaam Leven.

- Nienke Meijer, voorzitter Nationaal Burgerberaad Klimaat

- Jeroen Smit, maker van het programma Wat houdt ons tegen (HUMAN)

- Laura van de Voort van Green Events, die zorgt dat voor festivalgangers duurzaam gedrag de beste optie is

- Robert-Jan Schoonenboom, van het ministerie Klimaat en Groene Groei, weaar leefstijl een steeds belangrijker onderdeel van het totale klimaatbeleid wordt

“Je weet gewoon als topsporter dat je voetafdruk heel groot is, dus je geeft niet het goede voorbeeld.” Aan het woord is Diede de Groot, meervoudig kampioen rolstoeltennis. Recent deed zij mee aan Sportploeg voor de Eeuw, een educatieprogramma voor topsporters die zich willen inzetten voor verduurzaming van de sportsector en daarbuiten. Daar heeft ze veel geleerd over klimaatverandering, iets wat ze tijdens toernooien aan den lijve ondervindt. Die ervaringen deelt ze via haar sociale media. “Het moment dat je ergens voor gaat staan, vindt menig volger dat ze kritiek mogen uiten, zien mensen de fouten of inconsequenties daarin. Dat maakt het lastig om je uit te spreken, maar je moet het juist wel doen om publiek te bereiken.”
Doen wat binnen je mogelijkheden ligt, daar pleit Diede voor. En een mooi voorbeeld daarvan vindt zij tennisvereniging Attila in Utrecht. “Steeds meer sportclubs creëren kleine stukjes natuur op hun terrein, wat goed is voor de biodiversiteit.” En dat is precies wat Nicole van Jaarsveld en Uriël Lobbrecht, leden van de duurzaamheidscommissie van Attila doen. Hun motto: think global, act local. Ze proberen door veel groen, vogelhuisjes en vleermuiskasten zoveel mogelijk natuur naar de tennisvereniging te krijgen. Door alle concrete acties die zij hebben ondernomen, is de club niet alleen flink vergroent, maar zijn zij uitgegroeid tot duurzaamheidsvraagbaak van hun club.



Shownotes

Aan de eerste editie van Sportploeg voor de Eeuw hebben naast Diede de Groot ook topsporters als Ferry Weertman, Esmee Visser, Marianne Timmer, Bob de Voogd en Thijs Zonneveld meegedaan. Een tweede lichting van de opleiding ligt in het verschiet. Meer weten? Check Sportploeg voor de Eeuw.
Lees meer over 'de verborgen tennisparel van Utrecht', TV Attila.
De Van Onderopcast wordt gemaakt door het Nationaal Klimaat Platform. Volg deze serie voor meer verhalen die inspireren én waar je de kunst van kunt afkijken.