Vroege Vogels

Onze taal is dieronvriendelijk, gewelddadig en niet duurzaam. Zo begint het boek Dierbare Taal, geschreven door Ingrid Visseren-Hamakers. Ruim 15 jaar gaan de libellensoorten van vennen achteruit. Voor een groot deel is dit te wijten is aan lage zuurstofgehaltes in het water. Een knorgel is een interactief muziekinstrument bedacht door kunstenaar Pinopotato om varkens extra afleiding en vermaak te bieden. Werkt het? En verder in de uitzending: palmolie uit Zuid-Papoa, gat in een Texelse dijk, mossen van Paulien Cornelisse en droogte in de bossen. De column is van Dolf Jansen. Presentatie: Jan van Poppel.

Nog vijf titels zijn in de race voor de prijs voor het beste Natuurboekenprijs van 2026! Tijdens de extra feestelijke uitzending maken we de winnaar bekend vanaf Landgoed Oostbroek in de Bilt waar aansluitend het Vroege Vogels Festival plaats vindt. En verder in de uitzending: De publieksprijs, Neanderthalers, Street Bird Art, Utrechts landschap bijna 100 jaar, Bodemdierendagen, Paardenmosselen op de Doggersbank en de fenolijn. De columns zijn van Bibi Dumon Tak en Laura van Dolron. Presentatie Menno Bentveld.

Volgens Tim van Deursen kunnen drones, slimme camera’s en kunstmatige intelligentie (AI) de natuur helpen redden. In zijn boek ‘Hack the Planet’ laat hij zien hoe deze technologie kan worden ingezet. We spreken de schrijvers van twee genomineerde boeken voor de Natuurboekenprijs 2026. Andrea Kieskamp schreef 'In lange rok de koraalriffen op. Anna Weber-van Bosse (1852-1942)' en Dirk Hilbers en Constant Swinkels schreven 'Crossbill Natuurgids Nederland deel 1 en 2'. We spreken Kars Veling van de Vlinderstichting over de invloed van een hete, droge zomer op de nazomerse vlindergeneratie. Verder in de uitzending: Klimaatboomers, Achteruitgang van trekvogels, Jaime van Essen, Muurvogels, Hans de Kroon. De column is van Jean-Pierre Geelen. Presentatie: Menno Bentveld.

Wat kunnen we van dieren leren over het vrouwenlichaam en -brein? Wetenschapsjournalist Ellemiek de Wit onderzoekt dit in haar boek 'Hormonaal als een garnaal'. Hoe bescherm je wandelaars die langs een nest van de Europese hoornaar lopen? Duizenden mensen lopen dit weekend mee in de Klimaatmars in Amsterdam. Aan de vooravond van Prinsjesdag klinkt vanuit verschillende milieubeweging een duidelijke boodschap aan het kabinet. Verder in de uitzending: Alchemistentuin in Alkmaar, Meester in het paradijs, Archief van mogelijk verlies, boomvalk en de Muggenradar. De column is van Dichtwater. Presentatie: Menno Bentveld

De reuzenstern trekt in het najaar onder andere via Nederland naar Afrika. Jonge vogels leren van hun vader hoe ze naar dit overwinteringsgebied moeten vliegen. Al sinds de jaren tachtig zoekt Jaap de Vlas regelmatig bij de grond naar kleine beestjes in kwelders. Zo kreeg hij een inkijkje in dit ecosysteem langs de kust. In zijn nieuwe boek volgt tuin- en plantenkenner Romke van de Kaa het spoor van de walnoot. Achter de geribbelde noot schuilt een fascinerend verhaal van wilde bossen, oude handelsroutes en eeuwenoude culturen. Verder in de uitzending: nieuwe klimaatprijs, Miniatuurwereld, Nieke redt duiven, Schothorst van vroeger en deguldenroede. De column is van Dolf Jansen.
Presentatie: Menno Bentveld