Bernard Hammelburg | BNR

De Iraanse leider Ali Khamenei is gedood bij de aanvallen van Amerika en Israël op Iran. Ondertussen duurt de onrust voort in Israël en de Golfregio. Van Koeweit, Bahrein, Qatar en Dubai aan toe. In deze extra uitzending praat Bas van Werven met deskundigen en correspondenten over het laatste nieuws.
De dood van Khamenei leidt tot vreugdevolle reacties in Iran zelf. President Pezeshkian heeft de bombardementen overleeft en geeft later vandaag nog een speech. Iran heeft de Straat van hormuz afgesloten en dat heeft al grote gevolgen voor de energieprijzen.
In Amerika stuit de oorlog op steeds meer kritiek, ook vanuit Trumps eigen achterban. En de Europese leiders bepalen ook hun positie in dit conflict.
Luister ook | EXTRA: Amerika en Israël vallen Iran aan
Te gast zijn:
In de studio
- Buitenlandcommentator Bernard Hammelburg
- Martine van den Berg, schrijver van meerdere boeken over het Midden-Oosten en woonachtig geweest in Israël
Op afstand
- Patrick Bolder, defensie-expert bij het Den Haag Centrum voor Strategische Studies
- Sander Terphuis, mensenrechtenverdediger en afkomstig uit Iran
- Lucia van Geuns, energie-deskundige bij het Den Haag Centrum voor Strategische Studies
- Amerika-correspondent Jan Postma, vanuit Washington
- Israël-correspondent Ralph Deckers, vanuit Tel Aviv
- Europa-verslaggever Geert Jan Hahn
Redactie
Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR
Montage
Desmond Baidjoe
See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Verenigde Staten heeft samen met Israël Iran aangevallen. Onder meer in de Iraanse hoofdstad Teheran zijn explosies te horen en te zien geweest. Maar ook in andere steden. Doelwit is het atoomprogramma en de machthebbers. Ayatollah Khamenei en president Pezeshkian.
Volgens president Trump is dit de kans voor de Iraniërs om in opstand te komen tegen de machthebbers. Trump zegt dat Iran keer op keer echte onderhandelingen uit de weg is gegaan. Hij eist dat de Revolutionaire Garde zich overgeeft in ruil voor immuniteit. Zo niet dan zullen ze dat 'met de dood bekopen'. Iran reageert fel met onder meer aanvallen op Amerikaanse bases in Bahrein, Qatar en de Emiraten. In deze extra uitzending praat Bas van Werven met deskundigen en correspondenten over het laatste nieuws. Te gast zijn:
In de studio
- Buitenlandcommentator Bernard Hammelburg
- Religiewetenschapper Martine van den Berg
Vanuit de wereld
- Amerika-correspondent Jan Postma, vanuit Washington
- Israël-correspondent Ralph Deckers, vanuit Tel Aviv
- Patrick Bolder, defensie-expert bij het Den Haag Centrum voor Strategische Studies
- Sander Terphuis, mensenrechtenverdediger en afkomstig uit Iran
Redactie
Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR
Montage
Ivo Klokman
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Nu Trump is teruggefloten door het Hooggerechtshof over zijn heffingen is er één iemand heel erg blij: Xi Jinping. De Chinese leider ziet hoe zijn land het handelsoverschot met Amerika in de afgelopen jaren snel heeft weten te vergroten. En dus heeft Xi de beste papieren bij de gesprekken over een handelsdeal met Trump die volgende maand plaats gaan vinden, ziet Oscar Garschagen, oud-correspondent in zowel China als Amerika. Hij is te gast bij Bernard Hammelburg in BNR De Wereld.
Luister ook | Nederland in de EU-kopgroep: 'We moeten actie ondernemen. Het is alle hens aan dek'
Dit past in een trend die al langer gaande is. 'Er is een grote economische verovering van China gaande, wereldwijd', ziet Garschagen. 'Auto's elektronica, chemie en kunstmatige intelligentie. China loopt overal voorop en Amerika komt niet in de buurt.' Iets anders is de handel in staatsobligaties.
De afgelopen tijd heeft China veel Amerikaanse staatsobligaties van de hand gedaan, en dat is slecht nieuws voor de dollar. Ook dat kan Xi als wapen inzetten. 'Voor China is alles op dit moment een wapen.' Dat is iets wat ook Europese leiders lang niet altijd door hebben. Zo is ook zichtbaar bij het bezoek van de Duitse bondskanselier Merz aan Xi deze week.
De uitspraak van het Hooggerechtshof komt daar nog eens bovenop en is een triomf voor China, denkt Garschagen. 'Hoe groter de verwarring in de VS hoe beter dat is voor Xi Jinping.’
Lees ook | IJsland vervroegt EU-referendum om spanningen noordpoolgebied
Groenland als geopolitieke speelbal
'Groenland heeft zich nooit bedreigd gevoeld, totdat een bondgenoot ons wilde kopen', dat was een uitspraak van de Groenlandse premier Nielsen. De houding van president Trump heeft veel losgemaakt op Groenland. De Groenlanders willen absoluut niet bij Amerika horen, maar Europees zijn ze ook niet. Europa-correspondent Stefan de Vries nam een kijkje in het land en beschrijft hoe de Groenlanders om gaan met de nieuwe werkelijkheid, waarin zij de inzet zijn van een staaltje geopolitiek poker.
Luister ook | Amerika Podcast
Trump heeft meer gemeen met Biden dan hem lief is | Postma in Amerika
President Trump hield de langste State of the Union uit de geschiedenis, maar wie goed luisterde hoorde wel erg veel stukken die bijna identiek waren aan zijn voorganger Joe Biden. En sommige thema's kwamen een jaar na zijn aantreden helemaal niet meer aan bod, zag Amerika-correspondent Jan Postma.
Over BNR De Wereld
BNR De Wereld is het beste binnenlandse programma over het buitenland. We brengen je scherpe analyses over de internationale politiek van de beste experts. Elke donderdag om 15:00 uur op BNR. En altijd in je podcastapp.
Wil je reageren op de uitzending? Stuur dan een mail naar [email protected].
Over de makers
Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York.
Redactie
Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Elk jaar kijken we gebiologeerd naar het verslag dat de Amerikaanse president uitbrengt over de staat waarin de unie verkeert. Dat is altijd voornamelijk borstklopperij, en de boodschap is dezelfde: het gaat uitstekend met de Unie. Wat dat betreft past Trump in de traditie. Het verschil is dat Trump vileine woede op zijn tegenstanders – de Democraten, het Hooggerechtshof, voormalige bondgenoten zoals wij Europeanen – vermengt met een ratjetoe aan halve waarheden en hele leugens over zijn eigen almacht.
Als de Amerikanen hun State of the Union intellectueel eigendom zouden noemen, waren wij Europeanen dieven, want ook wij zetten de voorzitter van de Europese Commissie eenmaal per jaar voor het parlement voor een State of the Union. Wij drukken ons misschien wat beschaafder uit, maar ook ons verhaal is eerder een opsomming van illusies over onze almacht dan een eerlijk relaas over ons gevecht om ergens in die brei van tegenstellingen sporen van eenheid te vinden.
Wat beide Unies gemeen hebben is het besef dat zich tussen beide een nieuw soort ijzeren gordijn optrekt. Trump heeft voor Europa voornamelijk minachting en wil zoveel mogelijk van ons af. Europa heeft lang in de ontkenningsfase geleefd, maar ziet nu in dat Amerika is gereduceerd van belangrijkste bondgenoot tot een belangrijk buitenland, wat fundamenteel iets anders is.
Wat beide Unies ook gemeen hebben is het besef dat het er steeds minder toe doet hoe wij over elkaar denken, omdat de olifant in de geopolitieke kamer China heet. Amerika en Europa zoeken beide naar de oplossing van hun grootste dilemma: kunnen we, om met de Japanse premier Takaichi te spreken, ons ‘ont-riskeren’ – dus onze afhankelijkheid van de handel met China verminderen? Deze week is de Duitse Bondskanselier Merz met een enorme delegatie van ondernemers in China om te kijken wat minder kan. Of juist niet. De deelstaat Baden-Württemberg droomt ervan het ‘Detroit van Europa’ te worden, terwijl Volkswagen banen in Duitsland schrapt om in China het grootste exportplatform te bouwen, dat de hele wereld moet gaan bedienen.
Amerika versterkt de militaire banden met Japan, en laat zien bereid te blijven om de Zuid-Chinese Zee te bewaken. Trump ontmoet binnenkort Xi Jinping in een poging de handelsoorlog bij te leggen. Wie de blik op de toekomst richt ziet waar de echte politieke en economische uitdagingen liggen: in Azië. En dus ook dat die snoeverige State of the Union toespraken er niet zoveel toe doen.
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Vandaag is het vier jaar geleden dat de oorlog in Oekraïne begon na de Russische invasie. Al duurt de oorlog eigenlijk al sinds 2014. In De Ochtendspits werpen buitenlandcommentator Bernard Hammelburg en Europa-verslaggever Geert Jan Hahn hun blik op de situatie.
Von der Leyen en Costa spreken vandaag onder meer met president Volodomyr Zelensky, die vandaag het Europees parlement zal toespreken.
Gisteravond zei Zelensky dat Trump een bezoek moet brengen aan Oekraïne. Alleen dan kan hij begrijpen waar deze oorlog werkelijk over gaat.
Lees ook | Oekraïners zijn moe na vier jaar oorlog, maar ‘ze blijven vechten voor hun land’
See omnystudio.com/listener for privacy information.