Bernard Hammelburg | BNR

Knallende ruzie met Amerika is niet nieuw, maar een president die de NAVO de nek omdraait en een concurrent voor de Verenigde Naties opzet is absoluut een novum. De affaire-Groenland is geen oorzaak maar aanleiding, en dat de NAVO-bondgenoten niet meer anders kunnen dan Trump de wacht aanzeggen is evident. Zijn ‘vredesraad’ als alternatief voor de VN, waarvan hij walgt, zal hopelijk door meer landen dan alleen Frankrijk worden genegeerd.
Frankrijk speelt in de bonje binnen de NAVO graag een hoofdrol. In 1966 trok president De Gaulle zijn land terug uit de militaire alliantie, omdat hij vond dat Amerika te dominant was en zijn land verhinderde een eigen buitenlandbeleid te voeren. Dat was een geopolitieke dreun, alleen al omdat het NAVO-hoofdkwartier halsoverkop weg moest uit Parijs. Daardoor kwam het in Brussel terecht. Pas in 2009 keerde Frankrijk, onder Sarkozy, terug in de NAVO.
In 2003 ontstond opnieuw een knetterende ruzie tussen Amerika en Frankrijk. President Chirac verzette zich tegen het voornemen van George Bush om Irak binnen te vallen. De massavernietigingswapens waarover Bush het steeds had waren door een VN-onderzoekscommissie niet gevonden. Er volgde over een weer een diplomatieke scheldkanonnade, overgenomen door burgers, buren en buitenlui in beide landen. In Frankrijk ontstond een kopersstaking tegen Amerikaanse producten, in Amerika heetten French fries plotseling Freedom fries.
Wat er nu gebeurt is veel ernstiger. Voor de toch al rammelende NAVO is de Groenland-kwestie een doodklap. Hoe het ook afloopt, de NAVO moet door zonder de VS.
En dan die absurde ‘vredesraad’, aanvankelijk bedoeld om vrede in Gaza te bevorderen, maar inmiddels uitgedijd tot een ratjetoe van landen, waaronder Rusland, Belarus, Oezbekistan en Vietnam. Die gaan, uiteraard onder de bezielende leiding van de Grote Roerganger zelve, voor vrede zorgen in de hele wereld. Deelname is voor drie jaar, wie langer mee wil doen krijgt een factuur van een miljard dollar – volgens Trump bedoeld voor de wederopbouw van Gaza.
President Macron was de eerste die bedankte voor de eer, met een geconditioneerde Trumpiaanse reflex: dan krijgt Frankrijk een extra importheffing van 200 procent. Op 7 januari trok Trump zijn land terug uit 31 VN-organisaties, nadat hij al uit de Wereld Gezondheidsorganisatie en het Parijse klimaatakkoord was gestapt. De nieuwe ‘vredesraad’ is de volgende stap. Wat doe je als je zo een hekel hebt aan de VN? Dan richt je een concurrent op, en benoemt jezelf tot baas. Het valt te hopen dat fatsoenlijke landen deze klip omzeilen. Hongarije, Vietnam, Kazachstan, Oezbekistan en Belarus hebben al toegezegd. Laten we het daarbij houden.

See omnystudio.com/listener for privacy information.

In het vervolg van De Alliantie praten we over de binnenlandse effecten van de terugkeer van Donald Trump in het Witte Huis. De president beloofde Amerika een gouden eeuw. Maar is daar iets van terug te zien? En hoe moet Europa nu de komende drie jaar met Trump en Amerika omgaan?
De afgelopen weken gaat het in Amerika veel over de Amerikaanse vreemdelingenpolitie ICE, nadat een ICE-agent Renee Good doodschoot in Minneapolis, Minnesota. Welke impact heeft dat op de Amerikanen. En hoe moeten we Trump nu definiëren?
De geopolitieke kopstukken van BNR:
- Buitenlandcommentator Bernard Hammelburg, van BNR De Wereld en de Amerika Podcast.
- Europa-correspondent Stefan de Vries, van de podcast Make Europe Great Again.
- Hoogleraar internationale betrekkingen Rob de Wijk, van Boekestijn & De Wijk.
- En in Washington, Amerika-correspondent Jan Postma van de Amerika Podcast
Presentatie: Liesbeth Staats
Redactie: Luc de Klerk & Michaël Roele
Montage: Jeanne Heeremans
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Trump is precies één jaar terug in het Witte Huis. En in die twaalf maanden tijd kwam hij op ramkoers te liggen met bondgenoten, instituties en regels die decennialang vanzelfsprekend leken. Denk daarbij aan de wereldwijde handelsoorlog, militair ingrijpen in Venezuela, een breuk met Europa en het maximaal oprekken van zijn presidentiële macht.
We kijken terug op het afgelopen jaar, en kijken wat dit voor ons betekent. Amerika staat niet langer aan onze kant, dat is nog eens glashelder geworden nu Trump opnieuw met importheffingen is gekomen. Deze keer vanwege de kwestie-Groenland.
Voor BNR de gelegenheid om enkele van onze geopolitieke kopstukken bij elkaar te roepen in een Alliantie.
De geopolitieke kopstukken van BNR:
- Buitenlandcommentator Bernard Hammelburg, van BNR De Wereld en de Amerika Podcast.
- Europa-correspondent Stefan de Vries, van de podcast Make Europe Great Again.
- Hoogleraar internationale betrekkingen Rob de Wijk, van Boekestijn & De Wijk.
- En in Washington, Amerika-correspondent Jan Postma van de Amerika Podcast
Presentatie: Liesbeth Staats
Redactie: Luc de Klerk & Michaël Roele
Montage: Jeanne Heeremans
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Dit is een extra aflevering van de BNR-podcast Make Europe Great Again, over de importheffingen van Trump voor Europese landen, naar aanleiding van de spanningen rond Groenland. Stefan de Vries, Geert Jan Hahn, Michal van der Toorn en Luc de Klerk praten je bij.
Luister ook | Make Europe Great Again
Donald Trump gooit opnieuw een geopolitieke handgranaat: Importheffingen voor Europese landen die militairen naar Groenland sturen. Tien procent nu, 25 procent dreigt later. Wat is hier precies gebeurd, en waarom nu?
In deze extra MEGA-aflevering nemen we je in mee langs de Europese reacties 🇪🇺van Ursula von der Leyen en António Costa tot nationale leiders. Hoe serieus is de dreiging van een handelsoorlog? En welke opties liggen nu op tafel, van diplomatie tot de Europese 'bazooka'? 💥
🎙️Make Europe Great Again! is een podcast van BNR, waarin we dagelijks inzoomen op de worstelingen van Europa. Onze Europakenners geven jou elke maandag tot en met donderdag een update in ongeveer 10 minuten, over hoe Europa zich handhaaft in de tijd van Donald Trump, Vladimir Poetin, Ursula von der Leyen en Xi Jinping.
Vind je ons leuk? Geef ons dan een kleine recensie of een paar sterren in je favoriete podcast-app. 📱Volg en abonneer je, zodat je geen aflevering mist!
Vandaag krijg je het Europese nieuws van Stefan de Vries, Europaverslaggever bij BNR. 📻 Wil je nog meer horen over Europa? Luister dan elke werkdag om 16.15 uur en 18.15 uur naar de Avondspits. Van Breda tot Bratislava: Make Europe Great Again!
See omnystudio.com/listener for privacy information.

Of Amerika Groenland daadwerkelijk in gaat lijven is nog de vraag, maar moeilijk is dat niet. Dat zegt Pieter Feith, voormalig topdiplomaat bij de NAVO en de Europese Unie, in BNR De Wereld. 'Je stuurt wat mariniers naar Groenland, wat douaneambtenaren, je hijst de vlag en je bent al een heel eind’.
Luister ook | 'Annexatie Groenland kan doodsteek voor de NAVO zijn’
Volgens Feith wil Trump Groenland vooral inlijven om aan zijn 'legacy' te werken, ondanks dat dat helemaal niet hoeft. Volgens een verdrag uit 1951 kan Amerika militair al doen wat het wil op Groenland. Wel is het zo dat wij in Europa het strategisch belang van Groenland hebben onderschat. Feith verwijst daarbij onder meer naar de vele mineralen. Dat het conflict nu zo hoog oploopt is een slechte zaak denkt Feith. 'De voortekenen voor de NAVO zijn heel slecht.'
Lees ook | Trump wil Iran wel aanvallen, maar kan dat eigenlijk niet, ‘zouden in lastige situatie komen’
'Iran heeft nog nooit zo zwak gestaan, maar we mogen het niet onderschatten'
De protesten in Iran houden aan en het dodental loopt op naar vele duizenden. Of de huidige Islamitische Republiek gaat vallen is onzeker. Wel heeft Iran nog nooit zo zwak gestaan als nu, denkt Derk Boswijk, buitenlandwoordvoerder voor het CDA in de Tweede Kamer. De kanttekening die we daarbij moeten plaatsen is wel dat Iran militair niet te onderschatten is. '‘Het is naïef om te denken dat je het Iraanse regime weg krijgt met een aanval’, daarom snapt Boswijk ook dat Amerika voor nu af heeft gezien van een ingreep zoals in Venezuela bijvoorbeeld.
Lees ook | Zelensky roept noodtoestand uit, Rusland bereidt nieuwe bombardementen voor
Niet Poetin maar Zelensky houdt de boel op volgens Trump
Terwijl de wereld met zorg kijkt naar de gebeurtenissen in Iran, Venezuela en Groenland, voert Rusland nog steeds oorlog met en in Oekraïne. Toch is volgens Trump niet Poetin maar Zelensky het grote obstakel. Europa-verslaggever Geert Jan Hahn legt uit waarom, en kijkt naar de diplomatieke mogelijkheden die Europa en Zelensky nog hebben.
Luister ook | Amerika Podcast
'It's the economy stupid' op z'n Trumps | Postma in Amerika
Donald Trump wilde het deze week eens niet over de oorlogen hebben die hij al zou hebben beëindigd, nee de economie was nu aan de beurt. Al kregen ook daar de Democraten er weer flink van langs, zag Amerika-correspondent Jan Postma.
See omnystudio.com/listener for privacy information.