Buiten de krijtlijnen

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.

Na een korte pauze zijn Rinke en onderwijspedagoog Pedro de Bruyckere terug met hun maandelijks overzicht van opvallend onderwijsnieuws. In deze aflevering passeren vier boeiende thema's de revue, van klassieke onderwijsdebaten tot verrassend nieuw onderzoek.
📌 Evidence-informed onderwijs: links, rechts of geen van beide? 
Pedro schreef er twee blogposts over en veroorzaakte heel wat discussie op LinkedIn. Is evidence-informed onderwijs politiek gekleurd? Pedro nuanceert: het is niet links, niet rechts, maar ook niet neutraal. Welke vragen onderzoekers stellen – en welke niet – zijn altijd keuzes. En keuzes zijn nooit waardevrij. Tegelijk pleit Pedro voor een 'eerherstel van de professionaliteit van de leerkracht': praktijkkennis en wetenschappelijke kennis staan op gelijke voet.
🤖 AI die je naar de mond praat: sycophancy 
Onderzoek toont aan dat AI-systemen die je bevestigen in wat je denkt – ook als je het fout hebt – mensen letterlijk zekérder maken van foute antwoorden. Een nieuw fenomeen met grote gevolgen voor mediawijsheid in de klas. 9 op de 10 Nederlandse scholieren gebruikt al AI. Hoe leren we leerlingen om dat mechanisme te doorzien?
❌ Leren uit je fouten: genuanceerder dan gedacht 
"Je leert uit je fouten" is een populaire wijsheid – maar klopt het ook? Onderzoek van Xing Li en collega's toont aan dat het sterk afhangt van twee factoren: welk soort fout, en hoeveel voorkennis de lerende al heeft. Fouten als bewust leermoment inzetten werkt. Leerlingen zomaar laten ploeteren, minder.
🔬 Epstein, rocksterretenschappers en de wetenschap 
Steeds meer bekende wetenschappers – van Stephen Hawking tot Noam Chomsky – worden gelinkt aan Jeffrey Epstein. Pedro worstelt hardop met de vraag: moeten we hun wetenschappelijke inzichten nu in twijfel trekken? En is het gevaarlijk dat we van sommige onderzoekers rocksterren maken?
📚 Bonus: Pedro schreef een jeugdroman! De Schaduw van de Raaf verschijnt op 2 juni 2026 en is al te pre-orderen. Pedro vertelt hoe het allemaal begon als 'een stom idee' in de kerstvakantie – en hoe het uitgroeide tot "een van de leukste dingen die ik de voorbije jaren gedaan heb."

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.

In deze aflevering van Buiten de krijtlijnen is het even anders: geen gast, maar een korte solo-aflevering waarin Rinke Vanhoeck een krachtig en praktisch didactisch thema uitdiept: de combinatie van woord en beeld in de klas.
Als leerkracht leg je voortdurend dingen uit: met een PowerPoint, een bordschema, een diagram of een instructievideo. Maar wanneer helpt multimedia écht om leren te versterken? En wanneer werkt het juist tegen?
Aan de hand van onderzoek van Richard Mayer en inzichten uit onder andere Just Tell Them en Wijze Lessen bespreekt Rinke een reeks multimediaprincipes die elke leraar meteen kan toepassen.
Je ontdekt onder andere:
waarom gesproken woorden vluchtig zijn in het werkgeheugen
hoe het visuele en verbale kanaal samen leren kunnen versterken
waarom tekst op je slides vaak meer schaadt dan helpt
hoe je met signalering, nabijheid en segmentering cognitieve belasting vermindert
en hoe je leerlingen actief laat verwerken wat ze zien en horen

Shownotes
Multimedia Learning – Richard Mayer
Just Tell Them – Zach Groschel
Wijze Lessen 
Wijze Lessen – Digitale didactiek
Cognitive Load Theory (overzicht)
Dual Coding Theory – Allan Paivio
The Multimedia Principles – overzicht van Mayer
Why PowerPoint slides full of text don’t work

Ontdek hier het hele vormingsaanbod van het Expertisecentrum Onderwijs en Leren!
Volg Buiten De Krijtlijnen op Twitter, Instagram of LinkedIn
  

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.

Op 21 maart brengen we op het Wijze Lessen Congres internationale stemmen samen die niet alleen praten over onderwijs, maar er ook jarenlang mee hebben gebouwd. Eén van die stemmen is Steve Mastin.
Steve werkte aan lerarenopleiding voor de University of Cambridge, adviseerde verschillende internationale ministeries van Onderwijs — onder andere in Nieuw-Zeeland, Singapore en Egypte — en ondersteunde jarenlang curriculumontwikkeling en lerarenopleiding in Kazachstan, waar hij mee hielp om het curriculum te verbreden en nationale en wereldgeschiedenis beter in balans te brengen. Ook het Britse ministerie van Onderwijs deed een beroep op hem rond curriculum, lerarenopleiding en examenbeleid.
In aanloop naar het congres gingen we met hem in gesprek. Dat gesprek hoor je vandaag. Net zoals bij onze andere internationale gasten heb ik dit interview bewust laten voeren door Tine Hoof. Zij werkt al jaren rond effectief leren en professionele ontwikkeling, en is bijzonder goed geplaatst om met Steve te spreken over instructie, coaching en hoe scholen duurzame verbeteringen kunnen realiseren. En ze spreekt en pak beter en vloeiender Engels dan mij!
Ben je na deze aflevering benieuwd naar meer, dan is dit meteen ook je uitnodiging: koop je ticket voor het Wijze Lessen Congres en hoor Steve Mastin daar live aan het werk.

Shownotes
Koop hier je ticket voor het Wijze Lessen Congres
Ontdek hier het hele vormingsaanbod van het Expertisecentrum Onderwijs en Leren!
Volg Buiten De Krijtlijnen op Twitter, Instagram of LinkedIn.
Daniel Willingham – Why Don't Students Like School?
George Saunders – A Swim in a Pond in the Rain
Opening Worlds Curriculum
Christine Counsell 
Paul Kirschner 
Mark McCourt 

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.

In deze aflevering (#229) zoomen we in op een klaspraktijk die klein lijkt, maar gigantisch veel oplevert: checken van begrip. Wat betekent het nu écht (en waarom is “één leerling weet het = iedereen weet het” zo’n gevaarlijke denkfout)? We verkennen checken van begrip als didactisch proces: bewijs ontlokken, correct interpreteren en er vervolgens tijdig je onderwijs op bijsturen. 
Je hoort waarom checken van begrip vraagt dat je soms je lesplan durft loslaten, hoe je misconcepties sneller opspoort, en hoe routines (zoals wisbordjes, handgebaren, exit tickets, Think-Pair-Share…) je niet alleen data geven, maar ook je klas cognitief actief en veilig houden. Met concrete voorbeelden, valkuilen én een gouden tip: begin klein en bouw routine op.
Shownotes
Download hier het boek 'Wijze Lessen'
Lees en kijktips die aan bod komen:Embedding Formative Assessment — Dylan Wiliam & Siobhán Leahy
Responsive Teaching — Harry Fletcher-Wood
Expliciete Directe Instructie 2.0 (EDI 2.0)
The Classroom Experiment (BBC, Dylan Wiliam)

Ontdek hier het hele vormingsaanbod van het Expertisecentrum Onderwijs en Leren!
Volg Buiten De Krijtlijnen op Twitter, Instagram of LinkedIn.

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.

In deze aflevering van Het Onderwijsnieuws duiken Rinke Vanhoeck en Pedro De Bruyckere opnieuw in het meest opvallende en relevante onderwijsnieuws van de afgelopen maand.
Wat passeert de revue?
De voor- en nadelen van graadklassen, en wat het onderzoek daar eigenlijk écht over zegt.
De botsing (of niet?) tussen effectieve didactiek en evidence informed werken.
Een studie waarbij e-mails aan leerkrachten het rekenonderwijs zouden moeten verbeteren. Pedro las het volledig en nuanceert.
Nieuwe inzichten uit een grootschalige transcriptie-analyse over klasmanagement: wat zeggen leerkrachten écht in de klas?
En een stevige studie over inclusie en specifieke onderwijsbehoeften die een belangrijke bouwsteen vormt voor de toekomst van inclusief onderwijs.
Shownotes
Ontdek hier het hele vormingsaanbod van het Expertisecentrum Onderwijs en Leren!
Volg Buiten De Krijtlijnen op Twitter, Instagram of LinkedIn.

Meer info over het schoolbreed Traject vind je hier.