Zorgklank - handvatten voor professionals in de zorg

Medische laboratoria voelen de druk op de zorg sterk. Ze worden vaak gezien als kostenpost, terwijl ze juist een sleutelrol spelen in het hele zorgproces. Van de eerste bloedafname tot complexe oncologische diagnostiek en van preventie tot langdurige follow-up.

In deze aflevering van Zorgklank spreken we met Dr. Anja Leyte, bestuurder van OLVG Laboratoria bv. We verkennen hoe medische laboratoria bijdragen aan het beschikbaar houden van zorg, juist door vroeg in het zorgtraject aan te haken. Een simpele bloedafname kan aan de voorkant misschien duur lijken, maar de waarde zit in wat het oplevert: sneller duidelijkheid, soms in één keer het juiste antwoord, bijvoorbeeld via geavanceerde DNA-diagnostiek bij oncologische vragen.

Laboratoria hebben het druk. Op onderdelen zoals bloedafname loopt de vraag sterk op, terwijl personeel schaars is. Tegelijkertijd kunnen labs vandaag de dag meer dan ooit de hele zorgketen ondersteunen. Niet alleen bij complexe zorg, maar ook bij minder complexe klachten, door vroegtijdig te signaleren en escalatie te voorkomen. Denk aan het sneller herkennen van infecties en resistentieontwikkeling, niet alleen voor de individuele patiënt, maar ook voor de gezonde burger en de samenleving als geheel.

We praten over hoe de diagnostiek in de regio slimmer is ingericht. Waarom is gekozen voor een combinatie van fysieke en virtuele samenwerking? Hoe werkt het platform dat zij gaan bouwen, met een duidelijke voor- en achterdeur voor de hele regio? En waarom willen ze daar bewust ook andere partijen en zelfs concurrenten op aansluiten?

Daarnaast staan we stil bij financiering. Wat doe je als IZA-gelden er niet komen, terwijl stoppen geen optie is? Hoe ga je samen verder, optimaliseren en vasthouden wat werkt, terwijl de eerste fase is loopt, maar vervolgfinanciering nog gerealiseerd moet worden? Is samenwerking met private partijen dan een reële optie?

Een gesprek over de stille kracht van het medisch laboratorium, over samenwerken in de regio, en over investeren in waarde.

Vandaag hebben we het over oncologische zorg, en over samenwerking die het verschil maakt. Want hoe bied je goede, menselijke zorg in een dure zorgomgeving? En hoe zorg je ervoor dat iemand met kanker zich niet alleen patiënt voelt, maar vooral mens blijft?

Daarover gaan we in gesprek met Mariëlle Brok, verbonden aan IPSO (Brancheorganisatie IPSO) en Reinier de Graaf, en met Sophie Gerritse, Internist-oncoloog en klinisch farmacoloog bij het Reinier de Graaf.
IPSO-centra zijn warme, huiselijke plekken. Gezellige huizen waar je even op adem kunt komen als kanker je leven raakt. Ze werken met goed getrainde vrijwilligers die er simpelweg zijn voor mensen. Zonder witte jas, zonder tijdsdruk.
Maar wat is eigenlijk de toegevoegde waarde van zo’n oncologische ontmoetingsplek, middenin of naast het ziekenhuis?
En hoe helpt deze samenwerking oncologen juist om die lastige gesprekken beter te voeren, met meer rust en aandacht?
We praten over tijd. Over emotionele momenten. Over die stamtafel in het ziekenhuis waar het ineens minder klinisch voelt. Over waarom het soms makkelijker is om wéér het ziekenhuis in te gaan dan eruit, en hoe IPSO die drempel verlaagt.
Ook staan we stil bij de hobbels: hoe organiseer je dit samen? Hoe ga je om met externe partijen binnen je ziekenhuis? En wat vraagt dat van zorgprofessionals?
Dit is een gesprek over twee werelden die elkaar vonden.
Over zorg die niet duur hoeft te zijn om van hoge kwaliteit te zijn. En over een samenwerking die de keten van zorg sterker, rustiger en menselijker maakt.

In deze aflevering gaan we naar West-Brabant West. Een regio die bekendstaat om haar nuchtere aanpak en om oplossingen die niet op papier zijn bedacht, maar in de praktijk zijn gegroeid. Hier gebeurt al veel. Niet omdat het moet, maar omdat professionals zien dat het anders kan.

Aiko gaat in gesprek met Heleen van Nispen. Samen kijken ze naar het IZA. Wat heeft de plannenmakerij echt opgeleverd? Waar liep het vast? En misschien nog belangrijker: wat werkt wél en wat groeit er nu?

We praten over anders organiseren van werk. Over taken, rollen en verantwoordelijkheden. Over wat deze manier van werken vraagt van professionals, en wie je nodig hebt om dit vol te houden. Ook staan we stil bij de ouderenzorg: de hoge werkdruk, uitval, en wat dat doet met collegialiteit en samenwerking.

Niet iedereen ervaart de druk hetzelfde. De urgentie wordt gevoeld, maar een directe crisis is er nog niet. De situatie in Brabant is relatief stabiel. Juist dan is de vraag: hoe bereid je je voor op wat komt? En hoe kun je een crisis benutten om samen te veranderen, in wederkerigheid?

West-Brabant West loopt voorop met vroegtijdige signalering bij kwetsbare ouderen, het VKO-model. We bespreken hoe dat is aangepakt, hoe VVT en huisartsen samenwerken, en hoe deze werkwijze de eerstelijns ontlast. Het vraagt iets extra’s van geriatrisch verpleegkundigen, maar levert ook ruimte en overzicht op.

Dit is een gesprek over de kracht van de praktijk en de professionals. Over doorgaan, ambities bijstellen en creatieve vormen vinden om toch ruimte te maken voor echte transformatie.

In deze aflevering van Zorgklank spreken we met Wouter Kroese, CEO en oprichter van Pacmed. Een scale-up die kunstmatige intelligentie niet ziet als experiment, maar als iets dat echt onderdeel moet worden van de dagelijkse zorgpraktijk.
Pacmed werkt inmiddels samen met vijf ziekenhuizen. Een business case die draait om betere capaciteit en doorstroming, vooral op de acute as en de verpleegafdelingen. Maar de toepassingen gaan verder dan dat. Hun AI ondersteunt zorgverleners bij beslissingen, getraind op de eigen data van het ziekenhuis zelf.
Veel AI-innovaties in de zorg blijven steken in pilots. De technologie werkt, maar opschalen blijkt lastig. Hoe zorg je ervoor dat een ziekenhuis er klaar voor is? Waar begin je met implementeren, welke lagen van de organisatie raken erbij betrokken, en hoe creëer je waarde en extra capaciteit in een systeem dat al onder druk staat?
Pacmed kiest bewust voor AI als medisch hulpmiddel. Dat maakt het ingewikkelder. De regels zijn strenger, de implementatie complexer. Tegelijkertijd zien ze dat zorgmanagers nu zelf om hun product vragen. Niet als belofte voor de toekomst, maar als oplossing voor vandaag.
Daarnaast kijken we vooruit. AI volgt digitalisering. Op plekken waar data al goed beschikbaar is, zoals de IC, is implementatie eenvoudiger. Maar hoe maak je de stap van het optimaliseren van bestaande processen naar echte transformatie van zorg?
Tot slot gaat het over maatschappelijk ondernemen. Waarom is Nederland een logische plek om te starten, en waarom lonkt het buitenland? En hoe innoveer je in een zorgmarkt die sterk gedigitaliseerd is, maar tegelijk versnipperd en complex?
Een gesprek over AI in de zorg. Niet als hype, maar als gereedschap om de zorg van morgen vorm te geven.

In deze aflevering gaan Lea Bouwmeester en Jeroen van den Oever (bekend uit de podcast Nieuwe Bazen in de zorg) in gesprek over potentie, mogelijkheden en de kracht van samenwerking. De goede voorbeelden stromen binnen. Voorbeelden die laten zien dat het anders kan, als we andere prikkels durven te kiezen en samenwerking in de keten ook echt gaan belonen.

Want systemen zijn vaak leidend, terwijl zorgvragen ook vaak levensvragen zijn. Hoe ga je daarmee om? Veel professionals, maar ook inwoners, voelen dat het vastloopt, dat de druk toeneemt, maar weten de andere paden niet te vinden.

We spreken over regionale samenwerking, zoals binnen het IZA, en over het benutten van potentieel dat nu nog onbenut blijft. Er komen meer ouderen, maar ook fittere, actievere en betrokken ouderen. Tel daar een nieuwe generatie bij op en je krijgt een mix aan kwaliteiten waar we veel meer mee kunnen doen.

Van betekenis zijn is voor mensen essentieel. Maar hoe organiseer je dat binnen instellingen? En wat kunnen we leren van wijken en dorpen waar gemeenschappen al voor elkaar zorgen? De beweging is er, maar hoe stem je verwachtingen op elkaar af?

We hebben het over zorggroei en de vraag hoe je het stelsel zo inricht dat die groei niet eindeloos doorgaat. Over digitale oplossingen zoals Thuisarts, over regionale samenwerking en over het belang van aansluiten bij verschillende doelgroepen.

En misschien wel de belangrijkste vraag: waar kunnen we vandaag mee stoppen, om ruimte te maken voor iets beters? Want mensen maken het systeem. Door te luisteren, echt te luisteren, en stap voor stap te veranderen.