Cryptocast | BNR

In deze tweede terugblikaflevering kijken we terug op 2025 door de bril van infrastructuur, institutionele macht en de markt. Een belangrijk vertrekpunt daarbij zijn stablecoins. De hoeveelheid geld die bij uitgevers als Tether staat geparkeerd, groeide het afgelopen jaar verder door. Die toename kwam vooral door bredere inzet van stablecoins als handelsmiddel, als schakel tussen crypto en traditionele markten en als alternatief voor dollars in delen van de wereld waar toegang tot het financiële systeem beperkt is. Dat roept vragen op over de rol van die uitgevers. Grote sommen geld staan feitelijk buiten het bancaire systeem, terwijl ze wel een steeds belangrijkere functie vervullen binnen datzelfde systeem. Ook tokenisatie stond dit jaar nadrukkelijker op de agenda. Jarenlang bleef het vooral bij beloftes, maar in 2025 kwamen concrete toepassingen op gang. Banken en financiële instellingen experimenteerden met onchain money markets, fondsen en andere producten. Bedrijven als Robinhood brachten zelfs aandelen naar de blockchain. De vraag is waar in dit model uiteindelijk de waarde terechtkomt: bij de blockchain zelf, bij de uitgever van het product of bij de partij die bestaande financiële instrumenten ‘onchain’ brengt. Dat bepaalt ook voor wie deze ontwikkeling het meest gunstig uitpakt. Een opvallende toepassing dit jaar was Polymarket, een platform voor voorspellingen dat liet zien hoe blockchains kunnen worden ingezet voor markten rond informatie en verwachtingen. Tegelijkertijd werd ook in Nederland geëxperimenteerd. ING werkte aan plannen voor een euro-stablecoin en Rabobank bood een Bitcoin ETP aan. Dat wijst op serieuze interesse, maar ook hier blijft de vraag of dit fundamenteel nieuwe toepassingen zijn of vooral varianten op bestaande producten. Richting 2026 lijkt verdere adoptie waarschijnlijk, maar het debat draait steeds meer om de toegevoegde waarde en de vraag of crypto wordt geïntegreerd of juist opgeslokt door de traditionele financiële wereld. Institutionele adoptie speelde daarbij een grote rol. In de VS gingen vrijwel alle grote partijen aan de slag met crypto, variërend van banken tot vermogensbeheerders. De drijfveer lijkt een mix van overtuiging en angst om achter te blijven. Fed-voorzitter Jerome Powell noemde bitcoin dit jaar ‘digital gold’, een uitspraak die veel zegt over hoe de munt inmiddels wordt gezien. Ook overheden roerden zich. De staat Texas begon met het aanleggen van een strategische bitcoinreserve. Dat is iets anders dan bedrijven die bitcoin op de balans zetten, zoals Strategy. Dat laatste bleek geen onverdeeld succes. Het aantal bedrijven met een bitcoinreserve groeide snel, maar sommigen kwamen al in de problemen. Tot slot de markt. Eind 2024 werden scenario’s geschetst waarin bitcoin eind 2025 op 150.000 dollar zou kunnen staan, maar zelfs dat niveau werd niet gehaald. De markt overschatte bepaalde verhalen, terwijl eerdere euforie de prijs tijdelijk opstuwde. In het najaar kantelde het sentiment en bleek de markt minder stabiel dan gehoopt. Dat roept de vraag op hoe volwassen crypto werkelijk is. Vooruitkijkend spelen macro-economische ontwikkelingen, de rol van ETF’s en bredere financiële trends een bepalende rol voor 2026. Co-hosts zijn Bert Slagter en Mauro Halve. Gasten Bert Slagter Mauro Halve Links Host Daniël Mol Redactie Daniël Mol Matthijs DamsteegSee omnystudio.com/listener for privacy information.

2025 wordt door veel cryptovolgers gezien als het jaar waarin de sector definitief volwassen werd. Niet door wilde koerssprongen of nieuwe hypes, maar juist door integratie in het bestaande financiële systeem. Blockchaintechnologie vond op grote schaal zijn weg naar banken, betaalinfrastructuur en beurzen. Crypto schoof daarmee op van experiment naar serieuze bouwsteen van de financiële wereld. De vraag is alleen: ziet de buitenwereld dat ook zo, en staan we echt aan de vooravond van massale adoptie? Een belangrijke factor daarin was het beleid van de Amerikaanse president Donald Trump. Hij sprak openlijk de ambitie uit om van de Verenigde Staten de cryptohoofdstad van de wereld te maken. Waar de sector onder zijn voorgangers werd gekenmerkt door rechtszaken, onzekerheid en een vijandig ondernemersklimaat, draaide dat sentiment in 2025 radicaal om. Grote crypto-ETF’s kregen groen licht, Wall Street omarmde digitale assets en ook stablecoins en handelsplatformen kregen meer ruimte. De toon verschoof van wantrouwen naar faciliteren. Die koerswijziging kreeg concreet vorm in nieuwe wetgeving. In de VS werd de zogenoemde GENIUS-wet ingevoerd, met een duidelijke filosofie: geen handhaving achteraf, maar heldere regels vooraf. Crypto moest kunnen functioneren als onderdeel van de mainstream betaalinfrastructuur, onder federaal toezicht. In Europa ging juist MiCAR van start, maar dat leidde vrijwel meteen tot discussie. In de praktijk blijken de regels nog volop in beweging, met verschillen tussen landen in strengheid, interpretatie en toezicht. Ook het principe van passporting zorgt voor spanningen en oneerlijke concurrentie. Het toezicht zelf staat alweer op de nominatie om te veranderen, al is nog veel onduidelijk. Op de markt viel ondertussen op dat zelfs de meest optimistische koersverwachtingen niet uitkwamen. Scenario’s waarin Bitcoin richting de 150.000 dollar zou gaan, bleken te ambitieus. Na een sterke start van het jaar sloeg het sentiment in het najaar om. Verwachtingen liepen vooruit op de realiteit en macro-economische factoren drukten de markt terug. De vraag is welke krachten in 2026 echt doorslaggevend worden voor de prijs. Ondertussen groeide de infrastructuur onder crypto gestaag door. Stablecoins namen explosief toe in gebruik, vooral als praktisch betaalmiddel. Ook tokenisatie, jarenlang een belofte, kwam eindelijk in een stroomversnelling. Dat roept de vraag op wie daar uiteindelijk het meest van profiteert: de cryptosector zelf, of juist traditionele financiële instellingen die nu instappen. Die instap is in ieder geval massaal. Vrijwel alle grote partijen op Wall Street zijn inmiddels actief met crypto. Of dat uit overtuiging is of uit angst om de boot te missen, blijft onderwerp van debat. Zelfs centrale bankiers en overheden spreken inmiddels openlijk over Bitcoin als ‘digital gold’. Maar verandert die institutionele omarming ook de aard van Bitcoin zelf, of maakt het uiteindelijk weinig uit wie de munten bezit? Co-hosts zijn Mauro Halve en Bert Slagter. Gasten Bert Slagter Mauro Halve Links Host Daniël Mol Redactie Daniël Mol Matthijs DamsteegSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze eerste aflevering van de terugblik op het cryptojaar 2025 staat de volwassenwording van de sector centraal. 2025 was geen jaar van grote doorbraken, maar van consolideren en doorontwikkelen. Die volwassenwording kent een duidelijke oorsprong. Een belangrijk fundament onder die ontwikkeling werd al in 2024 gelegd met de introductie van spot-ETF’s voor bitcoin. In 2025 werd vooral duidelijk wat het effect daarvan is. De ETF’s fungeerden als brug tussen crypto en de traditionele financiële wereld en maakten het voor een nieuwe groep beleggers mogelijk om blootstelling aan bitcoin te krijgen. Daarmee veranderde niet alleen wie er instapte, maar ook hoe er naar crypto werd gekeken. De markt werd minder afhankelijk van particuliere beleggers en meer verweven met bestaande financiële structuren. Tegelijk blijft de vraag of deze producten crypto fundamenteel veranderen, of vooral passen binnen het bestaande financiële systeem. Vooruitkijkend ligt de verwachting dat dit type product verder wordt uitgebreid. Ook politiek speelde een zichtbare rol. In de Verenigde Staten drukte president Donald Trump zijn stempel op het cryptodebat. Hij sprak openlijk de ambitie uit om van de VS de cryptohoofdstad van de wereld te maken en zette in op duidelijke wetgeving. Daarmee kwam een einde aan jaren van onzekerheid en handhaving achteraf. Tegelijk blijft de invloed van een president op een wereldwijd en decentraal systeem beperkt. De vraag is in hoeverre beleid in Washington doorwerkt buiten de VS, bijvoorbeeld in Europa. Adoptie bleef in 2025 doorgaan, maar kwam minder voort uit hype en meer uit infrastructuur en regelgeving. De sector bewoog richting een fase waarin het overbruggen van de kloof naar de massa centraal staat. Daarbij spelen gebruiksgemak, betrouwbaarheid en toezicht een grotere rol dan technologische beloftes. Ook het narratief rond bitcoin schoof mee: minder focus op snelle groei, meer op positie binnen het bredere financiële systeem. Volwassenwording betekent daarbij ook dat sommige onderdelen zijn uitgekristalliseerd, terwijl andere juist ruimte bieden voor verdere ontwikkeling. Regulering vormde een belangrijk kader voor die beweging. In de VS werd met wetgeving zoals de GENIUS-Act gekozen voor duidelijke regels vooraf, met name rond stablecoins. In Europa ging MiCAR van kracht, wat in de praktijk leidde tot discussies over uitvoering, toezicht en verschillen tussen lidstaten. Frankrijk pleitte al snel voor centraler toezicht, wat de discussie over bijsturing van de regelgeving aanwakkerde. Terugkijkend laat 2025 zien dat crypto in zowel de VS als Europa steviger is ingebed, zij het via verschillende routes. Co-hosts zijn Bert Slagter en Mauro Halve. Gasten Bert Slagter Mauro Halve Links Host Daniël Mol Redactie Daniël Mol Matthijs DamsteegSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Volgens een voorlopig rapport van blockchain-analysebedrijf Chainalysis is er dit jaar voor 3,4 miljard dollar aan crypto buitgemaakt door hackers. Daarmee ligt 2025 op een hoog niveau, al is het beeld niet eenduidig. In eerdere jaren lag het totaalbedrag soms lager, soms hoger, maar wat vooral opvalt is de concentratie van de schade. Noord-Koreaanse hackers waren verantwoordelijk voor ongeveer 2 miljard dollar aan gestolen crypto en kenden daarmee een recordjaar. Zij maken vaak gebruik van goed georganiseerde teams, met geavanceerde phishingcampagnes, malware en langdurige voorbereiding. De opbrengsten zouden deels worden ingezet om het regime te financieren, wat deze aanvallen extra gevoelig maakt. Opvallend is dat de drie grootste hacks samen goed waren voor 69 procent van alle verliezen. Dat betekent dat het merendeel van de schade voortkomt uit een klein aantal zeer succesvolle aanvallen, in plaats van uit veel kleine incidenten. Tegelijkertijd laat het rapport zien dat het aantal hacks bij DeFi-protocollen afneemt. Dat kan wijzen op beter beveiligde smart contracts, meer audits en een sector die lessen heeft getrokken uit eerdere fouten. Daar staat tegenover dat persoonlijke wallets steeds vaker doelwit zijn. Hackers richten zich nadrukkelijker op individuele gebruikers, bijvoorbeeld via social engineering. Dat verschuift het risico van platforms naar mensen zelf en roept vragen op over digitale hygiëne en beveiliging. Volgens Chainalysis bevindt crypto-criminaliteit zich in een fase waarin professionalisering en schaalvergroting hand in hand gaan. Voor gebruikers en bedrijven betekent dat scherp blijven op beveiliging, processen en bewustwording. In de prijsanalyse kijken we naar een relatief kalme markt. De bitcoinprijs schommelt rond de 87.500 dollar en grote bewegingen blijven uit. Volgens Bert Slagter past dat bij een fase van consolidatie. In de Bitcoin Alpha Markets-nieuwsbrief maakt hij de balans op en wijst hij op langere termijnpatronen. Een daarvan is een theorie over een zogeheten 16-jaarscyclus, waarin bitcoin zich niet alleen langs bekende vierjarige halvingcycli beweegt, maar ook in bredere economische golven. Dat biedt een andere manier om naar marktgedrag te kijken, zonder direct iets te zeggen over de korte termijn. Verder is er Europees nieuws. De Raad van de Europese Unie is het eens geworden over de digitale euro. In het plan wordt veel aandacht besteed aan privacy: gebruikersdata mogen niet centraal worden ingezien. Ook benadrukken de ministers dat de digitale euro niet programmeerbaar wordt, wat betekent dat betalingen niet kunnen worden beperkt of gestuurd door voorwaarden in de code. In een markt waarin stablecoins al volop worden gebruikt, positioneert de digitale euro zich als publiek alternatief. De volgende stap ligt bij het Europees Parlement en de verwachting is dat invoering op z’n vroegst in 2029 plaatsvindt. Gasten Bert Slagter Mauro Halve Links Host Daniël Mol Redactie Daniël Mol Matthijs DamsteegSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Deze week met Bart Mol, host van Satoshi Radio. Deze week in de CryptocastEen gesprek met Bert Slagter en Veronique Estié, want we doen namelijk een deepdive in de wereld van adoptiecurves en netwerkeffect. Want voor de groei van de cryptomarkt is het belangrijk om deze concepten goed te begrijpen. En ligt Bitcoin op koers als we het naast andere disruptieve technologieën leggen? See omnystudio.com/listener for privacy information.