Techstorie - rozmowy o technologiach

Kończymy 5. sezon Techstorii w czytelniczym stylu! Zanim wybierzemy się na wakacyjną przerwę, bierzemy na warsztat trzy książki, które pozwalają lepiej zrozumieć świat technologii – bez zbędnego straszenia, za to z dużą dawką pogłębionej analizy. Rozmawiamy zatem o tytułach: „Muskizm. Świat według Elona Muska” (Q. Slobodian, B. Tarnoff). Analizujemy, dlaczego Musk to nie tylko ekscentryczny miliarder, ale symbol nowego modelu kapitalizmu. Zastanawiamy się, jak
"kapitalizm trolli” i "cyborgiczny konserwatyzm” wpływają na współczesną politykę. "Sztuczna inteligencja. Złudne obietnice, realne możliwości” (A. Narayanan, S. Kapoor). Ta książka studzi emocje - zwłaszcza te związane z AI. Sprawdzamy, ile w dzisiejszym hype'ie na AI jest realnej rewolucji, a ile "oleju z węża”. I w końcu: "Fake Off. Wyłącz dezinformację ze swojego myślenia” (Mateusz Cholewa). Rozkładamy na czynniki pierwsze techniki i narracje, które dzielą nasze społeczeństwo: od Zielonego Ładu po nastroje antyimigranckie.
Ale to tylko część tego odcinka. Dla wytrwałych na końcu są trzy niespodzianki.
Do usłyszenia po wakacjach!
Rozdziały:
4:12 - Muskizm
14:27 - Złudne obietnice o AI
22:41 - Fake off
30:27 - Mit Doliny Krzemowej i dezinformacja
32:23 - Świat deep fake'ów
33:22 - Popkultura a kobiety
35:22 - Kłopot z Zełenskim
38:00 - Pytania od słuchaczy
49:25 - Letnie spotkania z Techstoriami
Źródła:
Zasilanie superkomputerów:
https://www.edn.com/cray-1-super-computer-the-power-supply/
Procesory dla AI:
https://jarvislabs.ai/ai-faqs/nvidia-b200-specs
https://www.nvidia.com/en-us/data-center/gb200-nvl72/
Wzrost konsumpcji energii przez AI:
https://www.gartner.com/en/newsroom/press-releases/2026-06-10-gartner-says-data-center-electricity-demand-to-grow-26-percent-in-2026
Komputery przeszłości:
https://www.columbia.edu/cu/computinghistory/gilchristearlycomputers.pdf
Hiperskalowe centra danych:
https://www.crn.com/news/cloud/2025/hyperscale-data-centers-hit-1-300-with-aws-google-microsoft-leading-global-boom
Ile wody pożera AI?
https://oecd.ai/en/wonk/how-much-water-does-ai-consume
https://arxiv.org/abs/2304.03271

Wyobraźcie sobie kraj, który od kilkudziesięciu lat jest w kryzysie gospodarczym. Bankrutował 9 razy. Kraj, w którym inflacja na poziomie 33 proc. jest niska, bo w latach 1980-2019 wynosiła średnio ok. 215 proc. rocznie.
To państwo chce się stać laboratorium dla AI. Ma nie być w nim żadnych obostrzeń i żadnych regulacji. AI będzie mogła sama zarządzać firmą, a nawet będzie symulować wdrożenie reform.
Brzmi jak najgorszy sen Europejczyka?
Witajcie w Argentynie Javiera Milei. Kontrowersyjny anarcholibertariański prezydent ma nową strategię dla swojego państwa, która - według jego obliczeń - da Argentynie gospodarczego kopa. Ale czy na pewno? I kto w zasadzie podpowiedział Mileiowi takie pomysły?
Zapraszamy do słuchania!
Rozdziały:
4:13 - Raj dla AI
21:30 - Peter Thiel
25:30 - Krytyka
30:35 - Państwa AI
Źródła:
Milei zaprasza AI:
https://www.ft.com/content/f93022fe-43f7-437d-abd8-06c457c0a43c
Robot na czele firmy:
https://wyborcza.biz/biznes/7,147743,32022652,rum-ktory-pije-smith-promuje-walesa-a-zarzadza-nim-robotka.html?disableRedirects=true
Inflacja w Argentynie:
https://abcnews.com/Business/wireStory/argentinas-inflation-slows-8-month-low-boost-president-133799193
https://wyborcza.biz/biznes/7,177151,30612802,argentynskie-tango-na-sterydach-inflacja-puchnie-javier-milei.html
AI w rządzie Argentyny:
https://elpais.com/argentina/2026-05-23/milei-apuesta-por-la-inteligencia-artificial-para-desarrollar-politicas-publicas-en-argentina.html
Wpis Milei na "X":
https://x.com/JMilei/status/2057814810520137776
Thiel przenosi się do Argentyny:
https://www.nytimes.com/2026/05/28/world/americas/peter-thiel-argentina.html
Thiel spotyka się z Milei:
https://peoplesdispatch.org/2026/04/27/peter-thiel-has-private-meeting-with-argentine-president-javier-milei/
https://english.elpais.com/economy-and-business/2026-04-23/tech-magnate-peter-thiel-strengthens-ties-with-milei-in-buenos-aires.html?outputType=amp&utm_
Techstorie 161:
https://open.spotify.com/episode/7mciobFy90EQa6ASGjwB3w
Krytyka Harariego:
https://www.ft.com/content/b8cc4bf4-6d3c-4974-8428-9a091983c473?utm
Ranking Stanforda:
https://hai.stanford.edu/ai-index/global-vibrancy-tool?utm_

Rząd USA wyciągnął wtyczkę Anthropicowi. A raczej: wyciągnął ją dwóm jego najpotężniejszym modelom AI. Poszło o bliżej niesprecyzowane "bezpieczeństwo narodowe". Co to znaczy? I czy teraz administracja USA każdemu będzie mogła dowolnie narzucać własne ograniczenia? I w końcu - na ile łączy się z tym scysja, jaką Anthropic miał z Pentagonem nie dalej, niż wiosną tego roku? Właśnie na te pytania odpowiadamy w tym odcinku Techstorii.

Rozdziały:
5:22 - Mythos i Fable
12:28 - USA banują Mythos i Fable
18:55 - Konflikt
22:09 - Ograniczenia z lat 90
28:45 - Konsekwencje
Źródła:
Techstorie 108:
https://open.spotify.com/episode/22ns8Y3mESNIEaEOgopARc?si=nDCTmvDwTqW8YVZidd7c9A&nd=1&dlsi=fd53abb2a9844d75
Czułe punkty Mythosa:
https://www.politico.eu/article/eu-pressure-builds-on-anthropic-over-mythos-hacking-risks/
Przepisy eksportowe:
https://www.law.cornell.edu/cfr/text/15/734.13
Odkrycia Amazona:
https://www.reuters.com/business/retail-consumer/amazon-voiced-concerns-about-anthropic-ai-models-before-us-governments-crackdown-2026-06-13/
Amazon inwestuje w Anthropic:
https://www.aboutamazon.com/news/company-news/amazon-invests-additional-5-billion-anthropic-ai
Amazon daje znać rządowi USA:
https://www.wsj.com/tech/ai/amazon-ceos-talks-with-u-s-officials-triggered-crackdown-on-anthropic-models-dcc90578
Oświadczenie Anthropic:
https://www.anthropic.com/news/fable-mythos-access
Wstrzymanie dostępu do modeli:
https://www.wsj.com/tech/ai/anthropic-halts-access-to-top-ai-models-after-u-s-ban-on-foreign-use-a4bca2cc
Techstorie 154, o Anthropicu:
https://open.spotify.com/episode/6b8JLYWRJd1MGtzkVntM5g
Anthropic chce wejść na giełdę:
https://www.anthropic.com/news/confidential-draft-s1-sec
Pierwszeństwo dla rządu USA w kwestii nowych AI:
https://www.wsj.com/tech/ai/trump-signs-ai-executive-order-to-increase-government-oversight-e78fb21f?mod=article_inline
Sugestie Altmana:
https://www.wsj.com/tech/ai/u-s-officials-discuss-taking-financial-stakes-in-ai-industry-b654d41a?mod=article_inline
Techstorie 167, o ASML:
https://open.spotify.com/episode/43REv8m8aFtgPpWzrw9d7t?si=EHkqKWoGQg6fLUi6_YpO5g&nd=1&dlsi=be647574477f430d

Zapraszamy do słuchania!

Dobrze jest być dzisiaj prawnikiem big techów. Bo co, jak co, ale pracy długo im nie zabraknie. Na wokandach tysiące pozwów na całym świecie oskarża wielkie firmy technologiczne o najgorsze: wywoływanie depresji, zły wpływ na dzieciaki, monopolizowanie rynków, a ich AI o współudział w masakrach i namawianie do przemocy. Tylko czy z tego sądowego szturmu może wyjść coś większego? Czy big techy czeka los big tobacco, które pod naporem prawnych problemów musiały się ugiąć i drastycznie ograniczyć swoje najbardziej patologiczne strategie? Czy może nawet wygrywane procesy oprócz odszkodowań dla powodów i mocnych nagłówków niewiele zmienią i w big techach będzie business as usual?

GOŚCIE ODCINKA
- mecenas Maciej Ślusarek, partner zarządzający w kancelarii Ślusarek, Kubiak, Pieczyk, reprezentuje Rafała Brzoskę i Omenę Mensah w ich sporze z Metą,
- Konrad Ciesiołkiewicz, kierownik Centrum Analiz Społeczeństwa Informacyjnego Uczelni Korczaka – Akademii Nauk Stosowanych.
Rozdziały:
5:20 - Pozwy testowe
13:02 - Sekcja 230
20:40 - Co dla świata?
24:47 - Scamy
45:00 - Monopole
47:25 - Big tobacco?

Źródła:
Wyroki w Kentucky:
https://www.reuters.com/business/meta-paid-9-million-settle-kentucky-school-districts-lawsuit-over-social-media-2026-05-29/
Piosenka z Good Fight:
https://www.youtube.com/watch?v=6XkMga2226Y
Pozew 41 stanów przeciwko Mecie:
https://oag.ca.gov/system/files/attachments/press-docs/Less-redacted%20complaint%20-%20released.pdf
Pozwy we Włoszech:
https://pl.euronews.com/europa/2026/05/12/wlochy-meta-i-tiktok-przed-sadem-pozew-zbiorowy-przeciwko-uzalezniajacym-algorytmom
Meta cofa skargi Brzoski:
https://uodo.gov.pl/pl/138/3601
Reakcja Europejskiej Rady Wydawców:
https://thecapitolforum.com/publishers-urge-eu-to-take-immediate-measures-to-tackle-meta-scam-ads/
Skarga Federacji Konsumentów do KE:
https://www.press.pl/tresc/93298,federacja-konsumentow-wsrod-skarzacych-do-ke-ws_-mety_-tiktoka-i-google
Zyski Mety ze scamów:
https://www.theguardian.com/technology/2026/may/13/meta-scam-ads-california-lawsuit
Pozew o celowe uzależnianie:
https://www.wkms.org/government-politics/2024-10-09/ag-coleman-sues-tiktok-says-internal-documents-show-company-knowingly-addicted-ky-youth?utm_source=chatgpt.com
Pozew wobec OpenAI na Florydzie:
https://www.politico.com/news/2026/06/01/openai-hit-with-florida-lawsuit-00944215
NYT pozywa Perplexity o prawa:
https://www.nytimes.com/2025/12/05/technology/new-york-times-perplexity-ai-lawsuit.html
Pozew gildii autorów:
https://authorsguild.org/news/ai-class-action-lawsuits/
Pozwy twórców:
https://www.etblaw.com/ai-copyright-lawsuits-you-need-to-hear-about/
Strzelanina na Florydzie:
https://www.reuters.com/legal/government/family-florida-mass-shooting-victim-sues-openai-us-court-2026-05-11/
Pozew o zniesławienie:
https://lawreview.syr.edu/openai-defamation-lawsuit-the-first-of-its-kind/

Zapraszamy do słuchania!

Media i analitycy są zgodni: to jedna z najważniejszych i zarazem najbardziej tajemnicza firma na świecie. Jak zauważa Chris Miller, autor bestsellerowej „Wielkiej wojny o chipy”, holenderskie ASML stało się absolutnym wąskim gardłem dla globalnego rozwoju sztucznej inteligencji. Choć masowy odbiorca rzadko o niej słyszy, giełda nie ma wątpliwości: z wyceną sięgającą niemal 630 mld dol., ASML deklasuje francuski konglomerat dóbr luksusowych LVMH, będąc najcenniejszą spółką w Europie.
W tym odcinku wracamy do fascynującej opowieści o krzemowych waflach, które redefiniują naszą cywilizację. Sprawdzamy, dlaczego to właśnie w Europie powstają najbardziej zaawansowane maszyny litograficzne świata, bez których żadna nowoczesna fabryka nie jest w stanie wyprodukować chipów nowej generacji. I czy Europa długo utrzyma na tym polu swoją przewagę?
Rozdziały:
5:50 - Nowa generacja AI
12:30 - Historia
20:30 - Wojna handlowa
26:45 - MATCH Act
29:30 - TeraFab
34:22 - Pytanie

Źródła:
Kwestie nanometrów:
https://www.google.com/url?q=https://www.pcgamesn.com/amd/tsmc-7nm-5nm-and-3nm-are-just-numbers&sa=D&source=docs&ust=1780310692933283&usg=AOvVaw2suYd5NP4c52sFhsDB-Udz
Maszyny do chipów:
https://www.google.com/url?q=https://www.reuters.com/business/asml-says-first-chips-new-high-na-machines-arrive-months-2026-05-19/&sa=D&source=docs&ust=1780310692933550&usg=AOvVaw3ys_Zpku3XHLLhIngLUqaN
Raport Deloitte o półprzewodnikach:
https://www.deloitte.com/us/en/insights/industry/technology/technology-media-telecom-outlooks/semiconductor-industry-outlook.html
Chipy AI:
https://www.heygotrade.com/en/news/nvidia-ai-market-trillion-orders/
Logistyka maszyn do chipów:
https://www.google.com/url?q=https://www.cnbc.com/2025/05/22/exclusive-look-at-high-na-asmls-new-400-million-chipmaking-colossus.html&sa=D&source=docs&ust=1780310692933816&usg=AOvVaw09J-CG6K8N2u8MCGAhVYeq
Atomowy strażnik:
https://www.forbes.com/global/2001/1029/056.html
Zakaz Bidena:
https://www.google.com/url?q=https://www.csis.org/analysis/understanding-biden-administrations-updated-export-controls&sa=D&source=docs&ust=1780310692930586&usg=AOvVaw1fdbTdwuV-n7MUwn8_MFsK
Zależność Chin od półprzewodników:
https://www.google.com/url?q=https://cset.georgetown.edu/wp-content/uploads/CSET-Chinas-Progress-in-Semiconductor-Manufacturing-Equipment.pdf&sa=D&source=docs&ust=1780310692931171&usg=AOvVaw3oZK8PE04_YLJgioT6zy0L
Ograniczenia eksportu do Chin:
https://www.taipeitimes.com/News/biz/archives/2023/01/22/2003792979?utm_
MATCH Act:
https://www.google.com/url?q=https://www.foreign.senate.gov/press/rep/release/risch-ricketts-kim-introduce-match-act-level-the-global-playing-field-for-us-tech&sa=D&source=docs&ust=1780310692934482&usg=AOvVaw0LS5Y6CFYEjWdqvjZRbxBO
Sprzeciw wobec życzeń USA:
https://www.google.com/url?q=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/dutch-government-objects-proposed-us-law-restricting-asmls-china-exports-2026-05-14&sa=D&source=docs&ust=1780310692934780&usg=AOvVaw3o1-GtfxmFPnReJSZeALYG
Cenzura modeli AI:
https://www.google.com/url?q=https://academic.oup.com/pnasnexus/article/5/2/pgag013/8487339&sa=D&source=docs&ust=1780310692932399&usg=AOvVaw2OuZSBjGSLi9wG32DZarsu
https://www.google.com/url?q=https://arxiv.org/html/2505.14215v1&sa=D&source=docs&ust=1780310692932518&usg=AOvVaw02avO-r_culAecbpvpVHhU

Zapraszamy do słuchania!