Bureau Buitenland

Pakistan heeft meerdere plaatsen in Afghanistan gebombardeerd, waaronder de steden Kabul en Kandahar. Het zou een reactie zijn op aanvallen door Afghanistan op Pakistaanse grenssoldaten. De Pakistaanse minister van Defensie zegt dat zijn land nu in een "open oorlog" is met het buurland. Wat hoopt het land hiermee te bereiken? Daarover Suzanna Koster, journalist en expert op het gebied van Pakistan.

(09:12) Waar blijft de discussie over Iran-oorlog?

Wereldwijd wordt ernstig rekening gehouden met een Amerikaanse aanval tegen Iran. Maar over de vraag hoe legitiem zo’n aanval is, gaat het in politiek en media niet. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld de aanloop naar de Irak-oorlog in 2003. De regering-Trump lijkt niet veel moeite te doen de noodzaak van zo’n aanval uit te leggen, terwijl analisten vrezen dat een oorlog met Iran nog riskanter is dan die tegen Irak destijds, waarvan de gevolgen immens ontwrichtend waren. Waarom is er geen publiek debat hierover? Daarover te gast Europarlementariër Marc Botenga en Belgisch parlementslid Darya Safai. 

Presentatie: Laila Frank.

De Oekraïense oorlogswinter mag dan eindelijk op z'n eind lopen, de gevolgen van de Russische bombardementen op het energiesysteem laten zich steeds nadrukkelijker gelden. Er is niet of nauwelijks stroom en verwarming.  De reparateurs blijven druk met het repareren van de schade, ook omdat de Russen blijven bombarderen. Nu de temperatuur stijgt, blijken veel leidingen dat ook nog eens niet aan te kunnen. Onze verslaggever Michiel Driebergen bezocht een boekhandel die plotseling onder water stond.

(10:40) Europese burgemeesters vóór Turkse democratie

Vandaag protesteren Europese burgemeesters in Istanbul voor de vrijlating van Ekrem Imamoglu. De burgemeester van Istanbul wordt gezien als de grote rivaal van president Erdogan en zit al bijna een jaar vast op verdenking van corruptie. Volgens critici gaat het om een politiek gemotiveerde zaak en dreigt Turkije af te glijden in een autocratie. Daarover initiatiefnemer Mathias De Clercq, burgemeester van Gent, en Turkijekenner Cevahir Varan.

Presentatie: Laila Frank

Voortaan mag er geen Amerikaanse steun meer naar wereldwijde projecten die diversiteit en gelijkheid bevorderen. Volgens de regering-Trump moet de zogenaamde “gender-ideologie” worden bestreden. Dit beleid leidt tot grote angst en onzekerheid bij ontwikkelingsorganisaties. Wat mag er nog wel en wat niet? En hoever moeten zij meebuigen? Te gast zijn Anne Floor Dekker, directeur van Wo=Men, platform voor gendergelijkheid, en Stephanie van der Wijk van kenniscentrum Rutgers.

Pentagon wil controle over AI

Pete Hegseth, minister van oorlog, zet het bedrijf Anthropic onder zware druk. Hij wil toegang tot hun AI-model om het te gebruiken voor militaire doeleinden en om de Amerikaanse wapenindustrie te bevorderen. Dario Amodei, de directeur van Anthropic, heeft hiertegen grote ethische bezwaren en werkt daarom niet mee. Het conflict loopt zo hoog op dat Hegseth nu dreigt om Anthropic via een wet tot medewerking te dwingen. Moeten AI-bedrijven naar de pijpen van Defensie dansen? Daarover technologie-kenner Paul Verhagen.

Presentatie: Laila Frank

Merz gaat woensdag met een ambitieuze wensenlijst op bezoek bij de Chinese president Xi Jinping. Zijn eerste bezoek als bondskanselier aan China komt op een moment dat de Duitse industrie het zwaar heeft. Duitsland wil de scheve handelsbalans met China rechttrekken, maar is in grote mate afhankelijk van Chinese grondstoffen. Wat kan Merz halen in China? We vragen het aan Jeroen Reygaert, Duitslandverslaggever voor de VRT.

(08:39) Iraanse veerkracht
In Iran zijn op de universiteiten de afgelopen dagen opnieuw protesten uitgebroken. Het filmen daarvan is levensgevaarlijk en gebeurt daarom vaak vanachter de ramen van huizen en auto’s. Twee Iraanse filmmakers maakten van hun eigen opnames en video’s op sociale media een korte film: ‘Herinneringen van een Raam’. Collega Edwin Koopman belde met de makers. We praten door met historicus Peyman Jafari over de protesten en hoe Iraniërs de oorlogsdreiging van de VS ervaren. 

Presentatie: Nadia Moussaid

De militaire operatie waarbij kartelbaas El Mencho omkwam, heeft Mexico in een nieuwe golf van geweld gestort. In Jalisco en andere deelstaten werden wegen geblokkeerd en voertuigen en winkels in brand gestoken. Critici waarschuwen dat de zogeheten onthoofdingsstrategie juist leidt tot méér geweld. Wat betekent dit voor burgers, voor de drugshandel en voor het WK voetbal dat eraan komt? Hoogleraar en Mexico-kenner Wil Pansters. 

(12:06) Oekraïne onder druk

Oekraïne houdt al vier jaar stand tegen Rusland en gaat nu het vijfde oorlogsjaar in. Ondanks zware militaire klappen en een hoge menselijke tol blijft het land weerstand bieden en ontwikkelde het zich tot een militaire factor van betekenis. Maar hoe houdbaar is die kracht? Wat gebeurt er op het slagveld, en hoeveel ruimte heeft president Zelensky onder toenemende internationale druk? We spreken met Bob Deen, Oost-Europadeskundige bij Instituut Clingendael.

Presentatie: Nadia Moussaid