Bureau Buitenland

Zondag trekt Servië vervroegd naar de stembus. Na bijna twee jaar van grootschalige studentenprotesten staat de Servische premier Aleksandar Vučić voor de grootste politieke uitdaging in jaren. De door studenten gevormde Student List-partij hoopt de autocratische greep van Belgrado te doorbreken. Stevent Servië af op een Hongarije, waar het na jaren van autocratie lukte om de lang zittende premier van zijn troon te stoten? We vragen het journalist Max Smedes en Balkan deskundige Geert Luteijn. 

(12:24)Turkije claimt de Middellandse Zee

Doormiddel van een nieuwe omstreden deal met Libië wil Turkije de sleutel over de Middellandse Zee in handen krijgen. Het is een langgekoesterde Turkse wens die nu uit lijkt te komen: de claim op een groot gebied dat rijk is aan aardgas en olie. Maar niet iedereen is even blij met de Turkse ambities. Met name de EU, Griekenland en Israël reageren fel en vrezen voor vergaande gevolgen. Daarover oud-viceadmiraal Ben Bekkering, verbonden aan Instituut Clingendael.

Presentatie: Laila Frank

Premier Jetten kondigde deze week aan dat hij samen met zijn partner een kind krijgt via een draagmoeder. Niet in alle Europese landen is dit mogelijk. In Italië bijvoorbeeld, is het verboden een beroep te doen op een draagmoeder, ook als dat in een ander land gebeurt waar het wel is toegestaan. De regering Meloni vindt het een ‘universeel misdrijf’, en wie dit verbod negeert riskeert een hoge geldboete of zelfs gevangenisstraf. Correspondent Angelo van Schaik maakte een reportage over Alessandro en Andrea, twee mannen die samen al jaren een kind willen en toch een beroep deden op een draagmoeder.

(12:47) In de Sahel vechten IS en Al-Qaida met elkaar

Opnieuw tientallen slachtoffers in Mali wegens een grootschalige terreuraanval. Het onderstreept hoe instabiel de Sahel is, de regio in West-Afrika die is uitgegroeid tot de belangrijkste brandhaard van jihadistisch geweld. Vooral in Mali, Niger en Burkina Faso rukken terreurgroepen op, van Islamitische Staat tot aan Al-Qaida gelieerde bewegingen. Maar nu keren die groepen zich steeds vaker ook tegen elkaar. Wat betekent die strijd voor de veiligheid en stabiliteit in de regio, en wat is de dreiging hiervan voor ons, in Europa? Daarover West-Afrika-correspondent Eva Oude Elferink van NRC, en Saheldeskundige Mirjam de Bruijn. 

Presentatie: Nadia Moussaid.

Oekraïne zit bijna zonder Amerikaanse Patriotraketten, die ze gebruiken voor hun verdediging. Volgens president Zelensky vertraagd Washington leveringen van deze raketten en voelen ze zich hierdoor verraden. Ook bleven Amerikaanse waarschuwingen voor Russische raketaanvallen meerdere keren uit. Dit alles gebeurt juist op een moment dat Trump toenadering zoekt tot Rusland. Maakt dit Oekraïne kwetsbaar? En hoe reageren de Europese bondgenoten van Oekraïne? Daarover Bob Deen, directeur van Instituut Clingendael.

(13:02) Toekomst Israëlische democratie

Over precies een week gaat Israël naar de stembus. Daar is veel te doen over de koers van de Israëlische democratie. De nieuwe documentaire Awakening werpt een licht op activisten die zich al drieënhalfjaar inzetten voor het behoud van de rechtsstaat en de democratie. Antropoloog en Israëlkenner Erella Grassiani heeft deze documentaire voor ons bekeken, en blikt vooruit op de komende verkiezingen. 

Presentatie: Sophie Derkzen

Terwijl de ogen gericht zijn op Frankrijk, is dat niet de enige plek waar mensen de afgelopen maanden de straat op zijn gegaan. Van Spanje en Italië tot Albanië: Europeanen zijn boos over het onderwijs, het gebrek aan woningen en kansen op de arbeidsmarkt in hun landen.

In deze uitzending bespreken we de golf van protesten met hoogleraar politieke wetenschappen Catherine de Vries: wat hebben de demonstraties met elkaar gemeen? Met historicus en Frankrijkkenner Niek Pas bespreken we het laatste nieuws over de geweldsescalatie.  En we staan uitgebreid stil bij de heviger wordende protesten in Albanië met schrijver en journalist Pieter van Os.

Presentatie: Sophie Derkzen

Hij verbond zijn lot aan oorlog: in Iran, Libanon, Syrië en natuurlijk Gaza. Maar is het nu toch gedaan met de langstzittende premier van Israël, Benjamin Netanyahu? Bij de aanstaande verkiezingen heeft hij geduchte concurrentie; die van oud-generaal Gadi Eisenkot.

Wat zou het vertrek van Netanyahu betekenen voor Israël, en de regio? antropoloog Erella Grassiani, journalist Derk Walters, en onze eigen Abdou Bouzerda leggen het uit.

Presentatie: Bram Vermeulen