AIToday Live

Fieke Jansen, onderzoeker aan de Universiteit van Amsterdam en leider van het Critical Infrastructure Lab, brengt de volledige materiële keten achter Artificial Intelligence in kaart: van kobaltmijnen in Congo tot e-waste in Ghana. Het probleem is dat de discussie over AI-infrastructuur vrijwel altijd gaat over groei, terwijl de vragen over verdeling, toegang en publieke belangen nauwelijks worden gesteld. Ze laat zien waarom efficiëntie het probleem niet oplost — meer efficiëntie leidt tot meer gebruik, niet minder — en waarom AI als klimaatoplossing vaak een manier is om structurele verandering uit te stellen.
In Noord-Holland verbruikt één hyperscaler evenveel energie als alle Amsterdamse huishoudens samen, terwijl gemeentes geen wegingskader hebben om te sturen op gebruik. Morgen kun je beginnen met drie vragen bij elk AI-gebruik: staat dit gehost bij een Europese partij, is generatieve Artificial Intelligence hier echt nodig of volstaat een kleiner model, en wat is de netto milieuimpact inclusief het energieverbruik van de AI zelf?
Onderwerpen

De materiële keten van AI: van mijnbouw in Congo tot e-waste in Ghana, inclusief waterverbruik bij chipproductie en energieverbruik van datacenters

Schaarste en toegang tot rekenkracht: wie krijgt toegang tot datacapaciteit, de opkoopkracht van grote techbedrijven versus kleinere partijen, en juridische gevechten over netaansluitingen

Predatory delay: hoe AI wordt gepresenteerd als klimaatoplossing terwijl het vooral gaat om adaptatie in plaats van structurele aanpak

Governance en beleid: het ontbreken van wegingskaders voor datacentervergunningen en de noodzaak van een moratorium om publieke belangen te beschermen

LinksOnderzoeksinstituut: critical infrastructure lab
Kaartspel: AI Game Changer - Generative AI editie
Genoemde entiteiten: Universiteit van Amsterdam - Critical Infrastructure Lab - TSMC - TenneT - SIDN - Amazon - SurfNet
Stuur ons een bericht
Aigency
Aigency ontwerpt en ontwikkelt waardevolle, robuuste en betrouwbare Machine Learning-modellen.

Info Support
Info Support is de specialist in maatwerk software en leidend in kunstmatige intelligentie (AI).

Disclaimer: This post contains affiliate links. If you make a purchase, I may receive a commission at no extra cost to you.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en ontvang exclusieve toegang tot nieuws, blik achter de schermen en meer!

Veel organisaties kopen honderd AI-licenties, plannen trainingen en verwachten daarna een zichtbaar financieel rendement — maar dat rendement blijft uit. Het probleem is niet dat Artificial Intelligence niet werkt, maar dat de meeste initiatieven in de verkeerde categorie zitten: persoonlijke productiviteit levert betere werkomstandigheden op, geen winst op de balans. Joop Snijder laat zien dat AI-waarde in drie categorieën valt uiteen, elk met een eigen meetmethode en verwachting.
De categorie waar verreweg de meeste waarde ontstaat, is procesintegratie: AI ingebouwd in een herhaalbaar bedrijfsproces dat honderden keren per maand wordt uitgevoerd. Een organisatie die klantaanvragen terugbrengt van vier uur naar anderhalf uur per aanvraag, bespaart bij driehonderd aanvragen 750 uur per maand — dat is een structurele kostenverlaging die je wél terugziet in de cijfers. Morgen kun je beginnen met je top drie AI-initiatieven te categoriseren en te bepalen of je ze ook op de juiste manier stuurt en meet.
Onderwerpen

Het verschil tussen Return on Employee en Return on Investment bij AI-adoptie

Waarom persoonlijke productiviteitstools geen financieel rendement opleveren

Procesintegratie als belangrijkste bron van meetbare AI-waarde

De drie categorieën AI-inzet en hun bijbehorende meetmethodes

LinksPodcast: AIToday Live podcast
Onderzoek: Info Support AI-onderzoek 2026
Genoemde entiteiten: Gartner - Data & Analytics Summit
Stuur ons een bericht
Aigency
Aigency ontwerpt en ontwikkelt waardevolle, robuuste en betrouwbare Machine Learning-modellen.

Info Support
Info Support is de specialist in maatwerk software en leidend in kunstmatige intelligentie (AI).

Disclaimer: This post contains affiliate links. If you make a purchase, I may receive a commission at no extra cost to you.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en ontvang exclusieve toegang tot nieuws, blik achter de schermen en meer!

Gabriella Obispa, projectleider AI-ethiek bij de Politie Nederland, en journalist Laurens Vreekamp zien hoe organisaties zichzelf in de voet schieten door te beginnen met "hoe zetten we AI in?" in plaats van "welk probleem lossen we op?"Hun boek *Niet onze AI* laat zien waarom die volgorde uitmaakt: de gemeente Amsterdam werkte twee jaar aan een AI-systeem voor bijstandsontvangers dat bleef discrimineren en uiteindelijk niet werd ingezet.
Obispa beschrijft hoe een vaste vertraging aan het begin van een project juist betere resultaten oplevert: eerst het probleem definiëren, dan pas tools evalueren.Vreekamp voegt een concreet hulpmiddel toe: behandel uitspraken over de toekomst van Artificial Intelligence als beloften, niet als feiten, en formuleer twijfel als vraag in plaats van bezwaar.Morgen kun je bij je lopende AI-project één vraag stellen: voor wie werkt dit systeem goed, en voor wie niet?
Onderwerpen

Het stellen van de waarom-vraag in plaats van de hoe-vraag bij AI-implementatie

Bias en representativiteit in AI-systemen door homogene ontwikkeling en trainingsdata

Vertraging als bewuste methode voor betere AI-projecten

Twijfel als instrument voor betere besluitvorming bij AI-toepassingen

LinksBoek: Niet onze AI - Gabriella Obispa en Laurens Vreekamp
Persoon/Denker: Ruha Benjamin - filosoof en denker, concept 'abundant imagination'
Organisatie: Cybersoek - Wij helpen je gratis bij het gebruik van je laptop, tablet en smartphone.
Kaartspel: AI Game Changer - Generative AI editie
Genoemde entiteiten: Politie Nederland - ETZ-ziekenhuis - gemeente Amsterdam - Nu.nl - Silicon Valley - ChatGPT - Peter Thiel
Stuur ons een bericht
Aigency
Aigency ontwerpt en ontwikkelt waardevolle, robuuste en betrouwbare Machine Learning-modellen.

Info Support
Info Support is de specialist in maatwerk software en leidend in kunstmatige intelligentie (AI).

Disclaimer: This post contains affiliate links. If you make a purchase, I may receive a commission at no extra cost to you.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en ontvang exclusieve toegang tot nieuws, blik achter de schermen en meer!

Drie van de vier grootste adviesbureaus ter wereld publiceerden rapporten met bronverwijzingen die niet kloppen — titels die niet bestaan, rechters die uitspraken nooit deden. Bij KPMG waren 40 van de 45 bronnen verzonnen of incorrect, en dat terwijl het rapport door tientallen reviewers ging.
Dat komt door vier patronen: automation bias maakt je minder kritisch naarmate je AI meer vertrouwt, nette opmaak laat nepbronnen eruitzien als echte, en gedeelde verantwoordelijkheid betekent in de praktijk dat niemand controleert.
Extra waarschuwingen lossen dit niet op — de structuur moet anders.
Pak één AI-gegenereerd document uit je organisatie en controleer drie bronverwijzingen willekeurig: als één niet klopt, heb je een structureel probleem. Morgen kun je dat gat dichten door verificatie aan één persoon toe te wijzen met een naam en een deadline, en een tool zoals GPTZero in je workflow op te nemen.
Onderwerpen

Vibe citations: AI-modellen die niet-bestaande bronverwijzingen genereren

Automation bias: waarom vertrouwen in AI kritisch denken vermindert

Het omstanderseffect in reviewprocessen: gedeelde verantwoordelijkheid leidt tot geen controle

Praktische maatregelen: verificatie automatiseren en expliciet toewijzen

LinksArtikel: Chasing the Hallucinations: KPMG's AI-Powered Attempt at "Redefining Excellence"
Artikel: Deloitte refunds Australian government over AI in report
Artikel: Checking your browser - reCAPTCHA
Artikel: What is Automation Bias? How to Avoid its Pitfalls | Informa TechTarget
Artikel: The Impact of Generative AI on Critical Thinking: Self-Reported Reductions in Cognitive Effort and Confidence Effects From a Survey of Knowledge Workers - Microsoft Research
Artikel: Redirecting
Artikel: Diffusion of Responsibility - The Decision Lab
Rapport: Trust, attitudes and use of artificial intelligence: A global study 2025
Website: AI Detector - Free AI Checker for ChatGPT, GPT-5 & Gemini
Podcast: AIToday Live podcast
Genoemde entiteiten: KPMG - Deloitte - Ernst & Young - GPTZero - Microsoft - Carnegie Mellon - Universiteit van Melbourne
Stuur ons een bericht
Aigency
Aigency ontwerpt en ontwikkelt waardevolle, robuuste en betrouwbare Machine Learning-modellen.

Info Support
Info Support is de specialist in maatwerk software en leidend in kunstmatige intelligentie (AI).

Disclaimer: This post contains affiliate links. If you make a purchase, I may receive a commission at no extra cost to you.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en ontvang exclusieve toegang tot nieuws, blik achter de schermen en meer!

Jessica de Jong bracht haar roman gelijktijdig uit in vijf talen, vertaald met Artificial Intelligence, zonder uitgeverij of vertaalbureau — vanuit haar eigen werkkamer. Ze ontdekte dat kleinere tekstfragmenten betere vertalingen opleveren dan grote stukken, en dat je altijd een native speaker nodig hebt voor de eindcontrole. Haar werkwijze laat zien hoe je per taak bepaalt wat Artificial Intelligence kan overnemen en waar jij de regie houdt.
Concreet voorbeeld: waar ChatGPT haar expliciete mafiaprose verzachtte tot eufemismen, zette ze die passages handmatig terug — en ging ze in discussie met het systeem totdat het minder preuts werd. Morgen kun je voor één tijdrovende taak in je werk testen wat Artificial Intelligence eraan bijdraagt: begin klein, controleer de output, en trek je eigen conclusies over waar de grens ligt.
Onderwerpen

AI-vertaling van romans: werkproces en kwaliteitscontrole

Zelfstandig uitgeven met AI als alternatief voor traditionele uitgeverijen

Grenzen van AI bij creatief werk en journalistiek

Experimenteren met AI en ruimte voor fouten maken

LinksBoek: Studente in Genua - Jessica de Jong
Boek: Vrouw van Eer - Jessica de Jong
Dichtbundel: Dichtersbuurt - Jessica de Jong
Uitgever: Libero Books
Kaartspel: AI Game Changer - Generative AI editie
Genoemde entiteiten: ChatGPT - Amazon - Centraal Boekhuis - NRC - Makro - Rara
Stuur ons een bericht
Aigency
Aigency ontwerpt en ontwikkelt waardevolle, robuuste en betrouwbare Machine Learning-modellen.

Info Support
Info Support is de specialist in maatwerk software en leidend in kunstmatige intelligentie (AI).

Disclaimer: This post contains affiliate links. If you make a purchase, I may receive a commission at no extra cost to you.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief en ontvang exclusieve toegang tot nieuws, blik achter de schermen en meer!