Radio Swammerdam

De wereld van de wiskunde is in rep en roer. Problemen waar wiskundigen jarenlang op hebben geploeterd, blijken ineens oplosbaar voor kunstmatige intelligentie. Daarmee lijkt wiskunde een van de eerste wetenschappen die door AI in een existentiële crisis belandt. Want als een computer wiskundeproblemen beter oplost dan wiskundigen zelf, wat betekent het dan nog om wiskundige te zijn?
Sam Simons en Ruben Brandon spreken twee wiskundigen die zich al langer bezighouden met het snijvlak van AI en wiskunde: Tim van Erven, universitair hoofddocent aan de Universiteit van Amsterdam, en Jim Portegies, universitair docent aan de Technische Universiteit Eindhoven. Hoe is het om in oktober 2026 wiskundige te zijn? Wat moet het vakgebied met de honderden documenten die OpenAI in één keer online zette? En waarom is wiskunde een veel socialer vak dan je zou denken?
Met een gastcolumn van Jan Rooduijn.
Genoemd in deze uitzending:
Leiden Declaration on Artificial Intelligence and Mathematics: https://leidendeclaration.ai/
AI4Math Workshop: Shaping the Future of Mathematics with AI (4 december 2026): https://ai4math.nl/
Deze aflevering is het eerste deel van een serie over de AI-transitie in de wetenschap.

Radio Swammerdam - Bewijs zonder begrip? Wiskunde ten tijde van AI - 18 oktober 2026
Gast: Tim van Erven, Jim Portegies
Presentatie: Sam Simons en Ruben Brandon
Column: Jan Rooduijn
Techniek: Momo Schaap
Radio Swammerdam is hét wekelijkse radioprogramma over Amsterdamse wetenschap sinds 2 mei 2010. Onze redactie bestaat uit Amsterdamse studenten of net afgestudeerden met een passie voor onderzoek en journalistiek. In onze knusse studio in OBA Oosterdok schuiven wetenschappers aan om hun onderzoek uitgebreid en toegankelijk toe te lichten. Het gesprek is iedere zondagochtend van 11:00 tot 12:00 te horen op Radio Salto. Daarna zijn we terug te beluisteren als podcast op Spotify, Apple Podcasts, Pocket Casts of een ander podcast platform.
Voor vragen, complimenten, opmerkingen, of andere vormen van contact zijn we te bereiken op: redactie@radioswammerdam.nl.
De redactie van seizoen 2026-2027 bestaat uit Tabe Bakker, Momo Schaap, Sam Simons, Max Waterreus, Ruben Brandon, Julia Sandriman, Job Korten, Sita Bouman en Eva van der Zee.

Weet je zeker dat je geen narcist bent?
Iedereen heeft weleens iemand uitgemaakt voor het hebben van de beruchte psychologische aandoening - narcisme. Tegenwoordig hoor je het waarschijnlijk het meest als belediging. Die ex die je heeft voorgelogen, of die meid die alleen maar over zichzelf praat.
Mensen met narcisme zien zichzelf als verheven boven anderen, en als het middelpunt van de wereld. Maar dit zelfbeeld wordt ook constant bedreigd, wat heel pijnlijk kan zijn. Als we onze irritaties en gekwetste gevoelens even wegleggen, kunnen we ons afvragen: hoe voelt dat nou voor deze mensen? Wat weten we nou echt van narcisme?
We horen in deze uitzending Frans Schalkwijk, psychoanalyticus, bijzonder hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam en schrijver van meerdere boeken over zijn ervaring als therapeut met narcisme. Hij gaat in gesprek met presentator Julia Sandriman en co-presentator Sita Bouman. Ook horen we Gabriel Kousbroek, ervaringsdeskundige op dit vlak - oftewel - een narcist.
Samen ontdekken we hoe de wereld van iemand met narcisme eruit ziet, en misschien ontdekken we wel wat meer begrip voor de narcist.

Radio Swammerdam - De wereld van een narcist - 11 oktober 2026
Gast: Frans Schalkwijk
Presentatie: Julia Sandriman
Co-presentatie: Sita Bouman
Ervaringsdeskundige: Gabriel Kousbroek
Techniek: Julia Sandriman en Sita Bouman
Radio Swammerdam is hét wekelijkse radioprogramma over Amsterdamse wetenschap sinds 2 mei 2010. Onze redactie bestaat uit Amsterdamse studenten of net afgestudeerden met een passie voor onderzoek en journalistiek. In onze knusse studio in OBA Oosterdok schuiven wetenschappers aan om hun onderzoek uitgebreid en toegankelijk toe te lichten. Het gesprek is iedere zondagochtend van 11:00 tot 12:00 te horen op Radio Salto. Daarna zijn we terug te beluisteren als podcast op Spotify, Apple Podcasts, Pocket Casts of een ander podcast platform.
Voor vragen, complimenten, opmerkingen, of andere vormen van contact zijn we te bereiken op: redactie@radioswammerdam.nl.
De redactie van seizoen 2026-2027 bestaat uit Tabe Bakker, Momo Schaap, Sam Simons, Max Waterreus, Ruben Brandon, Julia Sandriman, Job Korten, Sita Bouman en Eva van der Zee.

Hoe zag sociale media, en het internet, er vroeger uit?
Vandaag spreken we met promovendus Dennis Beckers over De Digitale Stad: een plek met een postkantoor, een plein, een stadhuis en burgers. Een plek vol idealen, opgebouwd vanuit vrijwel niets. Wilde je in 1994 op het internet, dan ging je naar de Digitale Stad: een fysieke terminal, ergens op een publieke plek, waar Amsterdammers voor het eerst toegang kregen tot een virtuele gemeenschap.
Met een column van Amos Bouman.

Radio Swammerdam - Digitale Steden - 04-10-2026

Gast: Dennis Beckers
Presentatie: Job Korten
Co-presentatie: Tabe Bakker
Column: Amos Bouman
Techniek: Sita Bouman
Radio Swammerdam is hét wekelijkse radioprogramma over Amsterdamse wetenschap sinds 2 mei 2010. Onze redactie bestaat uit Amsterdamse studenten of net afgestudeerden met een passie voor onderzoek en journalistiek. In onze knusse studio in OBA Oosterdok schuiven wetenschappers aan om hun onderzoek uitgebreid en toegankelijk toe te lichten. Het gesprek is iedere zondagochtend van 11:00 tot 12:00 te horen op Radio Salto. Daarna zijn we terug te beluisteren als podcast op Spotify, Apple Podcasts, Pocket Casts of een ander podcast platform.
Voor vragen, complimenten, opmerkingen, of andere vormen van contact zijn we te bereiken op: redactie@radioswammerdam.nl.
De redactie van seizoen 2026-2027 bestaat uit Tabe Bakker, Momo Schaap, Sam Simons, Max Waterreus, Ruben Brandon, Julia Sandriman, Job Korten, Sita Bouman en Eva van der Zee.

Als er wordt gesproken over iemand met autisme, denken mensen vaak aan een ingetogen, introvert en ongemakkelijk persoon. Het woord "autisme" komt van het Oudgrieks. Autos — dat betekent "zelf". Ooit werd gesteld dat mensen met autisme, personen zijn die alleen nog maar “in zichzelf” zijn. In deze aflevering hebben we het over de invloed die een verkeerd beeld van autisme kan hebben. Want zulke oordelen zorgen vaak voor meer stress bij autistische mensen, dan autisme zelf.

We praten met Alvin van Asselt, postdoctoraal onderzoeker bij ggz-centraal, én ervaringsdeskundige. Met presentator Max Waterreus en co-presentator Julia Sandriman.

Ook horen wij een column geschreven en voorgedragen door Ruben Brandon en een persoonlijk verhaal van ervaringsdeskundige Timo.
Radio Swammerdam - Autisme en samenleving - 27-09-26
Gast: Alvin van Asselt
Presentatie: Max Waterreus
Co-presentatie: Julia Sandriman
Column: Ruben Brandon en Timo
Techniek: Max Waterreus

Radio Swammerdam is hét wekelijkse radioprogramma over Amsterdamse wetenschap sinds 2 mei 2010. Onze redactie bestaat uit Amsterdamse studenten of net afgestudeerden met een passie voor onderzoek en journalistiek. In onze knusse studio in Pakhuis de Zwijger schuiven wetenschappers aan om hun onderzoek uitgebreid en toegankelijk toe te lichten. Het gesprek is iedere zondagochtend van 11:00 tot 12:00 te horen op Radio Salto. Daarna zijn we terug te beluisteren als podcast op Spotify, Apple Podcasts, Pocket Casts of een ander podcast platform.

Voor vragen, complimenten, opmerkingen, of andere vormen van contact zijn we te bereiken op: redactie@radioswammerdam.nl.

De redactie van seizoen 2026-2027 bestaat uit Tabe Bakker, Momo Schaap, Sam Simons, Max Waterreus, Ruben Brandon, Julia Sandriman, Job Korten, Sita Bouman en Eva van der Zee.

Carl Schmitt: jurist, politiek denker, filosoof, nazi? Of toch weer niet.
Schmitt staat te boeken als een van de invloedrijkste denkers over macht en recht in de twintigste eeuw, maar het had weinig gescheeld of een substantieel deel van die eeuw had hij in bak doorgebracht.
Eerst fel tegen de nazi’s, toen plotseling ‘kroonjurist van het Derde Rijk,’ daarna toch niet nazi genoeg en na de oorlog tot zijn dood bedevaartsbestemming voor bewonderaars.
En daar hield het niet op, in de afgelopen jaren steken Schmitts theorieën weer de kop op in het werk van rechtse en linkse denkers.
Momo Schaap spreekt rechtsfilosoof Mees van Rees, die zich als kandidaat promovendus aan de Universiteit Leiden vier jaar lang op het bedenkelijke, maar altijd relevante gedachtegoed van Carl Schmitt stortte. De tweede presentator was Ruben Brandon.

Radio Swammerdam - Carl Schmitt - Zondag 20 september
Gast: Mees van Rees
Presentatie: Momo Schaap
Co-presentatie: Ruben Brandon
Techniek: Sam Simons
Radio Swammerdam is hét wekelijkse radioprogramma over Amsterdamse wetenschap sinds 2 mei 2010. Onze redactie bestaat uit Amsterdamse studenten of net afgestudeerden met een passie voor onderzoek en journalistiek. In onze knusse studio in Pakhuis de Zwijger schuiven wetenschappers aan om hun onderzoek uitgebreid en toegankelijk toe te lichten. Het gesprek is iedere zondagochtend van 11:00 tot 12:00 te horen op Radio Salto. Daarna zijn we terug te beluisteren als podcast op Spotify, Apple Podcasts, Pocket Casts of een ander podcast platform.
Voor vragen, complimenten, opmerkingen, of andere vormen van contact zijn we te bereiken op: redactie@radioswammerdam.nl.
De redactie van seizoen 2025-2026 bestaat uit Tabe Bakker, Momo Schaap, Sam Simons, Max Waterreus, Bruno Beeke, Sita Bouman en Eva van der Zee.