Radio Swammerdam

Hoe belangrijk is geur voor seks… bij motten?
Geur lijkt iets onbelangrijks, maar is in de natuur van levensbelang. Dieren vinden voedsel, partners en zelfs hun leefgebied via geur. In dit gesprek duiken we in de rol van geur in evolutie met onder andere van windtunnels, mottenseks en onaantrekkelijke vrouwtjes.
Max Waterreus spreekt met evolutie- en populatiebioloog Astrid Groot (verbonden aan het IBED), samen met co-presentator Eva van der Zee.
Radio Swammerdam - Mottenseks - Astrid Groot over geur en evolutie op 15 februari 2025
Gast: Astrid Groot
Presentatie: Max Waterreus
Co-presentatie: Eva van der Zee

Techniek: Momo Schaap
Radio Swammerdam is hét wekelijkse radioprogramma over Amsterdamse wetenschap sinds 2 mei 2010. Onze redactie bestaat uit Amsterdamse studenten of net afgestudeerden met een passie voor onderzoek en journalistiek. In onze knusse studio in Pakhuis de Zwijger schuiven wetenschappers aan om hun onderzoek uitgebreid en toegankelijk toe te lichten. Het gesprek is iedere zondagochtend van 11:00 tot 12:00 te horen op Radio Salto. Daarna zijn we terug te beluisteren als podcast op Spotify, Apple Podcasts, Pocket Casts of een ander podcast platform.
Voor vragen, complimenten, opmerkingen, of andere vormen van contact zijn we te bereiken op: [email protected].
De redactie van seizoen 2025-2026 bestaat uit Tabe Bakker, Momo Schaap, Sam Simons, Max Waterreus en Eva van der Zee.

Open Source Investigations spelen een bepalende rol in de informatie-oorlogen die er woeden rondom internationale conflicten. Maar wie zijn de mensen, en verhalen achter die ‘publieke data’?
In deze uitzending is onze gast Lonneke van der Velden. Zij is docent en onderzoeker in Global Digital Cultures aan de Universiteit van Amsterdam. Presentator Sam Simons interviewt haar samen met Momo Schaap over het fenomeen ‘Open Source Investigations’. Duidelijk wordt dat het romantische beeld van de internetspeurders niet volledig is. Want getuige zijn is geen keuze voor wie zelf in oorlogsgebied leeft.
Radio Swammerdam - Open Source Investigations: Lonneke van der Velden over informatievergaring in conflictgebieden - 8 februari 2026
Gast: Lonneke van der Velden
Presentatie: Sam Simons
Co-presentatie: Momo Schaap
Column: Thomas Misset
Techniek: Eva van der Zee
Radio Swammerdam is hét wekelijkse radioprogramma over Amsterdamse wetenschap sinds 2 mei 2010. Onze redactie bestaat uit Amsterdamse studenten of net afgestudeerden met een passie voor onderzoek en journalistiek. In onze knusse studio in Pakhuis de Zwijger schuiven wetenschappers aan om hun onderzoek uitgebreid en toegankelijk toe te lichten. Het gesprek is iedere zondagochtend van 11:00 tot 12:00 te horen op Radio Salto. Daarna zijn we terug te beluisteren als podcast op Spotify, Apple Podcasts, Pocket Casts of een ander podcast platform.
Voor vragen, complimenten, opmerkingen, of andere vormen van contact zijn we te bereiken op: [email protected].
De redactie van seizoen 2025-2026 bestaat uit Tabe Bakker, Momo Schaap, Sam Simons, Max Waterreus en Eva van der Zee.

In november ‘45, zes maanden na de bevrijding, wordt de Amsterdamse bioscoop Kriterion feestelijk geopend met een bijzonder publiek. Alle werknemers zijn student en hebben de oorlog doorgebracht in het verzet, in een kamp, of allebei.
Momo Schaap spreekt met Anna Eva Boogaard, die specifiek onderzoek deed naar het verzetswerk van vrouwen – of ‘meisjes’ – die op die avond aanwezig waren. Hun verhalen zijn een belangrijke aanvulling op het overheersende beeld van de verzetsstrijder.
Anna Eva Boogaard doceert moderne geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam. Eind vorig jaar verscheen over dit onderzoek haar boek ‘De Kriterionmeisjes’ bij de Arbeiderspers.
Met een column van Hannah van Buchem

Radio Swammerdam - De Kriterionmeisjes - 1 februari 2026
Gast: Anna Eva Boogaard
Presentatie: Momo Schaap
Columnist: Hannah van Buchem
Co-presentatie: Max Waterreus
Techniek: Tabe Bakker
Radio Swammerdam is hét wekelijkse radioprogramma over Amsterdamse wetenschap sinds 2 mei 2010. Onze redactie bestaat uit Amsterdamse studenten of net afgestudeerden met een passie voor onderzoek en journalistiek. In onze knusse studio in Pakhuis de Zwijger schuiven wetenschappers aan om hun onderzoek uitgebreid en toegankelijk toe te lichten. Het gesprek is iedere zondagochtend van 11:00 tot 12:00 te horen op Radio Salto. Daarna zijn we terug te beluisteren als podcast op Spotify, Apple Podcasts, Pocket Casts of een ander podcast platform.
Voor vragen, complimenten, opmerkingen, of andere vormen van contact zijn we te bereiken op: [email protected].
De redactie van seizoen 2025-2026 bestaat uit Tabe Bakker, Momo Schaap, Sam Simons, Max Waterreus en Eva van der Zee.

Zwijgen is een recht. Maar wat als stilte toch iets lijkt te zeggen? In deze aflevering van Radio Swammerdam gaan Eva van der Zee en co-host Tabe Bakker in gesprek met strafrechtjurist Tessa van der Rijst (VU Amsterdam) over het zwijgrecht en de spanning tussen juridische theorie en rechterlijke praktijk. Hoewel zwijgen geen bewijsmiddel is, kan het in de bewijswaardering en rechterlijke overtuiging wél een rol spelen, met name in zaken waarin verklaringen ontbreken. Wat betekent dat voor de rechtsstaat, en voor het uitgangspunt dat iedereen onschuldig is tot het tegendeel is bewezen? Tussendoor klinkt een column van Brechtje Hartong van Ark, die reflecteert op stilte en de betekenis van niet-spreken. Een aflevering over recht, intuïtie en de vraag wat zwijgen ons eigenlijk vertelt.

Zijn katten nu werkelijk zo onaangepast als we soms denken? Of zijn katten veel slimmer in communiceren met ons mensen dan we al die tijd dachten?
In deze uitzending gaat het over kattenmensen en mensenkatten. We denken soms weleens dat de kat een onverschillig dier is dat zich het liefst door niemand laat verstoren. In deze uitzending blijkt dat de wetenschap zich lange tijd in dit beestje heeft vergist. Onderzoek naar de relatie tussen katten en mensen laat zien dat er zelfs sprake is van een heuse kattencultuur, en misschien zelfs taal.
Sam Simons sprak met dier-mens-wetenschapper Maarten Reesink, verbonden aan de afdeling Media Studies van de Universiteit van Amsterdam en het Centrum voor DierMens Studies. Naar aanleiding van zijn boek Planeet Poes (Uitgeverij Noordboek).
In deze uitzending hoor je wat het kan opleveren als we dieren gaan onderzoeken als individuen, en we de biologische bril even afzetten.

Radio Swammerdam - 18 januari 2026
Gast: Maarten Reesink
Presentatie: Sam Simons
Co-presentatie: Momo Schaap
Techniek: Eva van der Zee

Radio Swammerdam is hét wekelijkse radioprogramma over Amsterdamse wetenschap sinds 2 mei 2010. Onze redactie bestaat uit Amsterdamse studenten of net afgestudeerden met een passie voor onderzoek en journalistiek. In onze knusse studio in Pakhuis de Zwijger schuiven wetenschappers aan om hun onderzoek uitgebreid en toegankelijk toe te lichten. Het gesprek is iedere zondagochtend van 11:00 tot 12:00 te horen op Radio Salto. Daarna zijn we terug te beluisteren als podcast op Spotify, Apple Podcasts, Pocket Casts of een ander podcast platform.
Voor vragen, complimenten, opmerkingen, of andere vormen van contact zijn we te bereiken op: [email protected].
De redactie van seizoen 2025-2026 bestaat uit Tabe Bakker, Momo Schaap, Sam Simons, Max Waterreus en Eva van der Zee.