In de autovrije buurt Merwede in Utrecht ontwikkelt Lingotto samen met Blink en Nuvia Real Estate drie bouwblokken: de transformatie van het bestaande Depot en de nieuwe stadsblokken Cix Theatre en Cix City. Met elkaar vormen die drie blokken als het ware een doorsnede van de nieuwe buurt. Met een programma bestaande uit woningen, kantoorruimtes, commerciële ruimtes, een food court, een cultuurhuis, een theater, een culturele broedplaats en een maaklab belooft dit het levendigste deel van Merwede te worden. In gesprek met ontwikkelaar Martijn Bakker van Lingotto over de plannen.
Het ontwerp voor het Depot
Het ontwerp voor Cix City en Cix Theatre
Hij heeft een liefde voor atypische gebouwen, vertelt Martijn in de podcast. Hij geniet van de uitdaging die dat soort gebouwen vormen… om het eigen karakter en ruimtelijkheid te behouden en tegelijkertijd het gebouw weer tot leven te brengen met een sluitende programmering ervan.
Het Depot in Merwede is zeker een atypisch gebouw. Het is in de jaren ’80 ontworpen door Aronsohn Raadgevend Ingenieursbureau als medicijnopslag voor samenwerkende apothekers. Het gebouw is ongeveer vijftig bij zeventig meter groot en bestaat uit twee hoge verdiepingen die Martijn omschrijft als een soort ‘kathedralen’ dankzij het ‘bos van betonnen kolommen’ dat erin te vinden is.
Het Depot bestond oorspronkelijk uit twee lagen. Vanwege de enorme verdiepingshoogte van die lagen, krijgt iedere laag er nu een tussenverdieping bij. Om daglicht diep in het gebouw te brengen, krijgt het Depot ook een groot atrium. Interessant daarbij is dat de architect, Mei Architects & Planners, ervoor gekozen heeft om het ‘bos van betonnen kolommen’ daarin te laten staan.
Na verschillende opties voor de programmering van het Depot onderzocht te hebben, waaronder stadstuinbouw, krijgt het gebouw nu onderin over twee lagen een ‘cultureel canvas’ met een food court en cultureel programma. Daarboven komt over twee lagen een ‘living lab’ waarin allerhande makers een plek kunnen krijgen. Helemaal bovenin, in een nieuwe houten opbouw, komt ook weer over twee lagen kantoorruimte.
In Merwede is het Depot straks het enige gebouw dat nog herinnert aan zijn geschiedenis als industrieterrein. Aan zijn oost- en zuidzijde grenst het Depot straks aan het nieuwe park langs het Merwedekanaal en krijgt het daaraan een zonnig terras. Op zonnige dagen gaat dat binnen Merwede een geweldige plek worden, voorspelt Martijn.
Cix City en Cix Theatre
Aan zijn westzijde grenst Depot straks aan een wijkplein, waar ook de andere twee stadsblokken komen te liggen die Lingotto hier met Blink en Nuvia ontwikkelt: City City en Cix Theatre. Deze stadsblokken zijn ontworpen door Marc Koehler Associates en VenhoevenCS, en bevatten in totaal 295 woningen, van sociale huur tot vrije sector koop, van studio’s en appartementen tot duplex- en triplexwoningen en penthouses. Daarbij bevat Cix City, dat aan zijn westzijde aan de Europalaan ligt, ook een van de gedeelde parkeergarages voor de buurt, net als ruimtes voor cafés/restaurants, plus een culturele broedplaats. Cix Theatre voegt daar een cultuurhuis en theater aan toe.
In het stedenbouwkundig plan is ingezet op een stevige mix van programma en op de opdeling van de bouwblokken in kleinere panden. Martijn is hier enthousiast over. Dat gaat naar zijn idee een levendige buurt opleveren die dankzij al die panden toch een menselijke schaal zal hebben. In de podcast gaat hij ook in op verschillende andere aspecten van de plannen, zoals de inpassing van de parkeergarage.
MerwedeLab
Aan de basis van de plannen van Merwede ligt een enorme hoeveelheid afspraken tussen de ontwikkelaars en gemeente Utrecht. In de podcast is Martijn daar kritisch op. Het maken van die afspraken kostte veel tijd en energie, en vervolgens worden ze door de tijd eigenlijk alweer ingehaald. Het levert wel een goede buurt op, moet hij toegeven, maar had dat niet anders gekund? Het wordt in Nederland regelmatig allemaal zo dicht geregeld dat er nog maar weinig ruimte overblijft om te ondernemen – wat hij juist zo graag doet.
Als het over Merwede gaat, is hij het meest trots op het MerwedeLab en wat dat allemaal voor de buurt betekent. Martijn geeft aan dat hij te pas en te onpas een dergelijk lab ook op andere plekken voorstelt. Door middel van het MerwedeLab zijn namelijk in Merwede op allerlei vlakken, zoals social design, ecologie en duurzame materialisering, experts bij het gebied betrokken die er anders niet zo snel bij waren geweest. De stappen die vervolgens zijn gezet, zijn ook nog eens door alle ontwikkelaars gezet. De bedachte combinatie van entrees, fietsenstalling en gemeenschappelijke ruimtes komt straks overal in de buurt terug. Een succesfactor was daarbij dat via het MerwedeLab de ambitie gedurende het proces is opgeschroefd zonder de betrokken ontwikkelaars daarbij te dwingen dit toe te passen. Het was een stimulerend proces.
Deze podcast wordt mede mogelijk gemaakt door AGC. Halverwege deze podcast vertelt Anton Peters van AGC over hun team International Building Projects, dat ondersteuning biedt aan architectenbureaus die over de grens werken.
Het beeld bij de podcast toont links Cix Theatre en rechts Cix City. Het beeld is gemaakt door VenhoevenCS architecture+urbanism.
Netherlands