Zo simpel is het niet – Stellinga & Schinkel over economie

Hoge olie- gasprijzen, grote staats- en bedrijfsschulden en een zwarte doos die 'privaat krediet' heet. Achter de Iran-oorlog gaat een wereld van geldstromen schuil.
Maarten en Marike vragen zich af: kunnen overheden wel een nieuwe crisis aan? Of zit de hele wereld straks met een geldprobleem? Het verleden leert ons dat je pas écht weet hoe de financiële sector werkt, als-ie stuk gaat. Maar er zijn nu al wel wat "crisisachtige voor-vibes" te bespeuren – en de financiële rek lijkt uit de wereld.
Shownotes:
Het Global Dept Report van de OESO
How much public debt is too much? - The Economist
What 300 years of wars reveal about government debt safety - CEPR
Heb je een vraag over economie? Mail ons op [email protected].
Presentatie: Marike Stellinga & Maarten Schinkel
Redactie & montage: Jeanne Geerken
Mixage: Jan Paul de Bondt
Muziek: Rufus van Baardwijk
Fotografie: Folkert Koelewijn
Artwork: Yannick Mortier
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Hoge gas- en olieprijzen, beleggers die pessimistisch worden en Rusland die van de chaos profiteert. De economische gevolgen van de aanval op Iran zijn groot. Duwt Donald Trump de wereld in een recessie? En wie spint garen bij deze economische veldslag?
Maarten en Marike onderzoeken de rimpeleffecten van een onbesuisde actie. Hoe groot is de kans op stagflatie – „een killer-cocktail voor de economie“? Wat heeft Nederland geleerd van de vorige keer dat we met een energieprobleem zaten? En welke reactiemogelijkheden hebben overheden? Kort samengevat: exportcontroles, een deal maken met Iran, rantsoeneren, compenseren, maar vooral ook: vergroenen!
Heb je een vraag over economie? Mail ons op [email protected].
Presentatie: Marike Stellinga & Maarten Schinkel
Redactie & montage: Jeanne Geerken
Mixage: Audiochef
Muziek: Rufus van Baardwijk
Fotografie: Folkert Koelewijn
Artwork: Yannick Mortier
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

(Hoe) kunnen overheden voorkomen dat slechts een kleine groep van de technologische revolutie uit kunstmatige intelligentie profiteert?
In een zoektocht naar een antwoord op die vraag, wakkert Maarten zelf bijna een revolutie aan: "Hersenen aller landen verenigt u!" Want werknemers komen onder grote druk te staan, nu AI zo slim wordt dat het banen voor hoogopgeleiden weg dreigt te nemen. En dat terwijl dit kabinet de sociale zekerheid wil versoberen, en het nog altijd niet lijkt te lukken om kapitaal op een fatsoenlijke manier te belasten. Is Zo simpel is het niet socialistisch aan het worden?
Heb je een vraag over economie? Mail ons op [email protected].
Presentatie: Marike Stellinga & Maarten Schinkel
Redactie & montage: Jeanne Geerken
Mixage: Audiochef
Muziek: Rufus van Baardwijk
Fotografie: Folkert Koelewijn
Artwork: Yannick Mortier
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Een dystopisch rapport heeft veel beleggers bang gemaakt. Kunstmatige intelligentie zou zo slim worden dat het zelfstandig functioneert en mensen overbodig kan maken. Er wordt al gewaarschuwd voor een wereldwijde „intelligentiecrisis“; voor massaontslagen, een schuldencrisis bij de middenklasse en een groeiende ongelijkheid. Maarten en Marike willen weten: is zo’n apocalyps denkbaar of zwaar overdreven?
Daarom duiken ze in deze aflevering de economische geschiedenis in. Hoe hebben mensen en economieën zich in het verleden aan nieuwe technologieën aangepast? Wat verandert er precies met de komst van AI-agenten die zelfstandig opdrachten kunnen vervullen? Zijn deze agents te zien als arbeid of als kapitaal – of zijn AI-agenten binnenkort zelfs rechtspersonen of zelfstandige bedrijven te noemen? En zal zo’n technologische revolutie zorgen voor meer democratisering, of zijn grote techbedrijven de enigen die ervan profiteren?
Shownotes:
Het viral rapport van Citrini Research: The 2028 Global Intelligence Crisis
Ezra Klein in gesprek met Jack Clark van Anthropic: How Quickly Will A.I. Agents Rip Through the Economy?
Matt Shumers essay heet ‘Something big is happening in AI’
Anna Salomon’s werk over banen: ‘Racing With or Against the Machine?’
Paul Krugmans substack (o.a. over ‘the lump of labour fallacy’)
Robbert Dijkgraaf in NRC over de Jevons Paradox.
Marike's boek vol post-its: 'Power and Progress' door Nobelprijswinnaars Daron Acemoglu en Simon Johnson
Maartens favoriete science fictieboek heet ‘Accelerando’ door Charles Stross.
Het boek van Daniel Suskind dat Marike aanhaalt heet ‘Growth: A History and a Reckoning’
De podcasttip van Jeanne over AI-agents: Shell Game (seizoen 2)
Heb je een vraag over economie? Mail ons op [email protected].
Presentatie: Marike Stellinga & Maarten Schinkel
Redactie & montage: Jeanne Geerken
Mixage: Audiochef
Muziek: Rufus van Baardwijk
Fotografie: Folkert Koelewijn
Artwork: Yannick Mortier
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Sinds een jaar of tien nemen de vaardigheden van Europese leerlingen hard af. Wat is er aan de hand? Hoe groot is de invloed van sociale media en kunstmatige intelligentie op het onderwijs? En wat betekent deze sterke daling voor de toekomstige economie?
Voor deze aflevering reisden we af naar een bijzondere plek in Parijs om te spreken met internationaal onderwijsonderzoeker Andreas Schleicher. Hij drukte ons met de neus op de feiten: het Nederlandse onderwijs, dat ooit excellent was, laat een van de grootste kwaliteitsdalingen zien. Eenderde van de vijftienjarigen liep in 2022 het risico laaggeletterd het onderwijs te verlaten. En wereldwijd weet de helft van de leerlingen feiten en meningen niet uit elkaar te halen. Hoe zal de nieuwe generatie straks het werkveld betreden? En: waar liggen de oplossingen voor dit probleem?
Heb je een vraag over economie? Mail ons op [email protected].
Presentatie: Marike Stellinga & Maarten Schinkel
Redactie & montage: Jeanne Geerken
Mixage: Audiochef
Muziek: Rufus van Baardwijk
Fotografie: Folkert Koelewijn
Artwork: Yannick Mortier
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.