Zo simpel is het niet – Stellinga & Schinkel over economie

Met het beursdebuut van SpaceX werd Elon Musk eerste biljonair ter wereld; hij is in zijn eentje meer dan duizend miljardairs waard. En dat allemaal door een ruimtevaartbedrijf met plannen uit een sciencefictionroman. Economieredacteur Maarten Schinkel over de maatschappelijke gevolgen van deze ongekende beursgang.

Gast: Maarten Schinkel
Presentatie: Bram Endedijk
Redactie: Iddo Havinga & Fitria Jelyta
Montage: Jan Paul de Bondt
Eindredactie: Nina van Hattum
Coördinatie: Ilse Eshuis
Productie: Rhea Stroink

Heb je vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl.
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

De oorlog tussen de Verenigde Staten en Iran duurt nu al ruim drie maanden. Toch zijn de ergste voorspellingen nog steeds niet uitgekomen. Hoe kan dat?
In deze aflevering bespreken Maarten en Marike een aantal onverwachte gevolgen van de blokkade van de straat van Hormuz – en andere verrassende inzichten. Hoe groot zijn olietankers eigenlijk? Hoe wordt de prijs van olie bepaald? Waarom meten we olie in vaten in plaats van liters? En wat gebeurt er als de Straat van Hormuz straks weer open gaat? Maarten bespreekt het mysterie van de Nederlandse benzineprijzen terwijl Marike de badeentjestheorie aanhaalt en zich buigt over de vraag: verdient de Nederlandse overheid aan deze crisis?
Shownotes:
Washington's Dream bij Saturday Night Live op Youtube
VOX-EU/CEPR artikel over de mogelijke effecten van de opening van de Straat van Hormuz voor Europa
Als je meer wil weten over de benzineprijzen, lees dit recente stuk van Maarten
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

De groep mensen die uitvalt vanwege mentale klachten groeit op dit moment hard. En die groep zit ook het langst thuis. Dat is niet alleen ontwrichtend voor individuen, maar ook belastend voor de economie en samenleving. Want de arbeidsmarkt is al krap, en staat ook nog eens onder grote druk door vergrijzing.
In deze aflevering bespreekt Maarten met Kees Kraaijeveld, directeur en oprichter van De Argumentenfabriek, wat werkgevers kunnen doen om een prettigere werkomgeving te creëren en welke beleidsaanpassingen psychisch verzuim tegen zouden kunnen gaan. Want in Nederland moeten werkgevers mensen die uitvallen uitzonderlijk lang doorbetalen. Zorgt dat niet juist voor méér uitval?
Heb je een vraag over economie? Mail ons op zosimpelishetniet@nrc.nl.
Shownotes:

Presentatie: Maarten Schinkel
Gast: Kees Kraaijeveld
Redactie & montage: Jeanne Geerken
Mixage: Audiochef
Muziek: Rufus van Baardwijk
Fotografie: Folkert Koelewijn
Artwork: Yannick Mortier
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Het tempo waarmee de Chinese autoindustrie Europa overspoelt is alarmerend: S&P Global schat dat in 2035 bijna één op de zes in de EU verkochte auto’s van een Chinees merk is. En auto’s zijn lang niet de enige hoogwaardige technologische producten die vanuit China deze kant op komen. Wat kunnen we doen om te voorkomen dat alle industrie hier straks wordt weggeconcurreerd?
Maarten en Marike wegen het Europees potentieel. Wat blijkt: Europa doet al veel meer dan je denkt om zijn industrie te beschermen en stimuleren. Maarten waarschuwt voor ‘resilience washing’ – bedrijven die zeggen te ijveren voor Europese weerbaarheid, maar intussen handelen voor eigen gewin – terwijl Marike ‘Zo simpel is het nietjes’ verzamelt en ons adviseert om deze strijd in ieder geval niet “Europees-dom” aan te gaan.
Heb je een vraag over economie? Mail ons op zosimpelishetniet@nrc.nl.
Shownotes:
Een rapport van het Institute of International Finance over directe Chinese investeringen in Europa
Daniel Gros over de beperkte invloed van invoertarieven op Chinese elektrische auto’s
Gregor Williams over de opkomst van Chinese auto’s in Europa
En S&P Global-rapport over hun toekomst
Het Europese antwoord: de Industrial Accelerator Act
Presentatie: Marike Stellinga & Maarten Schinkel
Redactie & montage: Jeanne Geerken
Mixage: Audiochef
Muziek: Rufus van Baardwijk
Fotografie: Folkert Koelewijn
Artwork: Yannick Mortier
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Lange tijd kwamen vooral eenvoudige producten uit China: speelgoed, schoenen, kleding. Maar nu komt er een nieuwe Chinese exportgolf onze kant op, ditmaal met hoogwaardige producten die Europa zelf óók maakt. Hoe groot is de bedreiging van een tweede 'China Shock' voor de Europese industrie?
Maarten springt met zevenmijlslaarzen door de moderne Chinese geschiedenis, terwijl Marike de Chinese industriepolitiek duidt. Hoe kon het land zo snel dominant worden? En is de Chinese combinatie van keiharde concurrentie en sterke staatssturing wel houdbaar?
Heb je een vraag over economie? Mail ons op zosimpelishetniet@nrc.nl.
Shownotes:
Het artikel in de Financial Times over het marktaandeel van China en Europa in de wereldhandel, uitgesplitst naar sector
David Autor over de eerste en de tweede China schok
De NBER studie naar Chinese industriepolitiek
Een studie van Brusselse denktank Bruegel over de implicaties van China's industriepolitiek voor Europa
Het boek van Frank Dikötter heet 'Mao’s Great Famine'
Kishore Mahbubani's boek 'The Asian 21st Centrury' kun je hier gratis downloaden
Bill Gates over Vaclav Smil
Presentatie: Marike Stellinga & Maarten Schinkel
Redactie & montage: Jeanne Geerken
Mixage: Audiochef
Muziek: Rufus van Baardwijk
Fotografie: Folkert Koelewijn
Artwork: Yannick Mortier
Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.