De Communicatie Podcast

Een gesprek met Jan Rotmans, hoogleraar Transitiekunde, over zijn meest recente boek 'Kanteltijd'.

Ik stelde hem de vraag: Gaat onze communicatie ook kantelen?
Het werd een van de meest persoonlijke gesprekken ooit in de Communicatie Podcast.
Met hele mooie lessen voor veranderaars, leiders en professionals die graag van betekenis zijn met hun communicatie.
Na het luisteren weet jij:

- hoe echte verbinding ontstaat wanneer je mensen in het hart raakt.

- waarom je als je op een kruispunt staat (bijvoorbeeld omdat je nadenkt over een andere baan of andere grote stap) zou moeten starten met de reis naar binnen. Vanuit die innerlijke verandering kom je bij waar je echt van betekenis kunt zijn.

- dat grote impact klein begint. Eén actie tegelijk, één doelgroep, één deelthema van het grotere geheel waar je aan werkt. Zo neem je mensen mee in plaats van ze tegen te werken.

- waarom echte verandering ontstaat vanuit stilstand

- waarom doelen stellen niet werkt

- hoe je gewoon door te zijn 'kringen van kringen' kunt maken (en wat dat inhoudt).

Wie is Jan Rotmans?
Prof. dr. ir. Jan Rotmans is hoogleraar Transitiekunde en een internationale autoriteit op het gebied van transities en duurzaamheid. In zijn nieuwste boek Kanteltijd analyseert hij de grote veranderingen van nu en wijst de route naar een betere toekomst.
Die is hoopvol: juist in tijden van chaos en instabiliteit kun jij als mens het verschil maken.
Jan nodigt je uit om in actie te komen vanuit liefde, compassie en verbinding, in plaats van boosheid en frustratie.

Wat is Communicatie Fest?
Het Nationaal Communicatie Fest op 17 september is een dag met ruimte voor echte gesprekken, nieuwe perspectieven en ideeën die nog in wording zijn. Weg van de dagelijkse ruis, in een omgeving waar je het niet hoeft te 'weten' maar wel mag onderzoeken. Waar ideeën niet direct hoeven te leiden tot een plan. En waar verbinding ontstaat door wederzijdse herkenning.

In de antropologie is daar een mooi woord voor: communitas. Een tijdelijke staat waarin mensen elkaar ontmoeten voorbij hun functie, titel of positie, juist in tijden van verandering. Ruimtes waarin nieuwe manieren van denken en zijn kunnen ontstaan.

Met twee keynote sprekers, drie interactieve playgrounds en een besloten groep gelijkgestemden is 17 september een ware Communitas:

- middenin de natuur
- twee sprekers
- drie playgrounds

Hier lees je alles: www.communicatiefest.nl

In deze Communicatie Podcast spreek ik Eline Vis van Keijzer over gedragsverandering en communicatie. Want als je morgen wakker wordt en denkt: ik wil het gedrag van mijn doelgroepen beter begrijpen waar begin je?

De belangrijkste take-aways uit deze aflevering:
Begin altijd met de juiste vraag
Vraag jezelf af wat je echt wilt bereiken en maak je doel concreet. "Duurzamer leven" is te vaag — zeg bijvoorbeeld "mensen moeten korter douchen." Als je het gedrag niet kunt fotograferen, is het niet concreet genoeg.

Onderzoek waar het probleem echt zit
Het gaat niet altijd om kennis of houding. Veel vaker zit het probleem in de omgeving, gewoontes of wat mensen automatisch doen. Doe onderzoek naar werkelijke gedragsbepalers vóór je een campagne start, niet achteraf.

Werk mét de omgeving in plaats van er tegenin
Kleine omgevingsaanpassingen (een default-optie aanpassen, appels vooraan leggen in het schap) hebben vaak een groter effect dan een boodschap in een campagne. Mensen volgen de weg van minste weerstand.

Zoek naar beïnvloedbare factoren
Niet alles kun je veranderen, zeker niet met communicatie. Maak een matrix: wat kan ik veranderen + wat heeft impact? Kies de meest haalbare factoren en koppel daar de juiste gedragstechnieken aan.

Vertel altijd dat je aan gedragsbeïnvloeding doet
Gedragsbeïnvloeding gebeurt altijd, ook zonder opzet. Maar als je het bewust inzet, wees transparant en zorg dat het ergens terug te lezen is.

Over Eline:
Eline Vis is gedragsspecialist bij communicatiebureau Keijzer. Vanuit haar achtergrond in de sociale psychologie weet zij de slag te maken van informeren naar activeren. Voor o.a. gemeenten, provincies en rijksoverheid. Waarom gedraagt men zich op een bepaalde manier en hoe kunnen wij dit gedrag sturen naar gezonder, milieubewuster of veiliger gedrag? Een uitdagende puzzel die zij maar al te graag onderzoekt!

Eline laat zich inspireren door oa. Daniël Kahneman, Robert Cialdini, Leon Festinger en Albert Bandura. In de podcast noemde ze ook het Com-B model. De moeite waard om op door te lezen. En kijk zeker ook op vankeijzer.nl en volg Eline Vis op LinkedIn.

Over het ontwikkelen van een campagne samen met een bureau. Dat 'samen met een bureau' bespreken we expliciet omdat het soms in samenwerkingen met bureaus wat zoeken is. Hoe brief je jullie bureau goed, hoe krijg je het concept met de wauw-factor en wat als dat uitblijft. En ja, wat mag je eigenlijk van een bureau verwachten?

Een gesprek met Leon Steijn, mede-eigenaar van Noblah én ervaren marketingstrateeg.

De belangrijkste take-aways uit deze aflevering:

- Begin altijd met de vraag: wat wil ik bereiken — en kan een campagne dat eigenlijk opleveren? Doe een kosten-batenanalyse voordat je ook maar één stap zet.

- Het gat tussen klant en bureau is best wel groot, en het is de taak van het bureau om dat te verkleinen. Een goed bureau vult de briefing mét je in, vraagt door op het waarom achter je wensen en laat je tussendoor meekijken in het proces via een "kitchen review".

- Breng als klant mee wie je bent en wat je wilt bereiken — laat de hoe-vraag aan het bureau over. Zeg dus niet "ik wil een video", maar vertel welk probleem je wilt oplossen.

- Een campagne werkt alleen als die voortkomt uit de échte overtuiging van je merk.
Die "ziel" voel je — en die kun je niet door AI laten verzinnen. AI is wél een krachtig middel voor de vertaalslag van concept naar uitingen.

- Tot slot: je krijgt het bureau dat je verdient. Behandel het als een partner, geef ruimte aan creativiteit, en een bureau loopt een stapje harder voor je.

Concrete eerste stap voor morgen?

Stel, je wilt echt een campagne gaan ontwikkelen, dan zijn dit concrete stappen
om als eerste te zetten:

1. Vraag aan mensen in je netwerk met welke bureaus ze goede ervaringen hebben.

2. Ga het gesprek aan en vraag of het bureau eens wat voor je wil uitwerken, op basis van 'no cure, no pay'. Dat is vaak geen enkel probleem, want hoe fijn is het voor een bureau als een klant zich meldt!

Over Leon Steijn

Leon Steijn heeft zijn strepen verdiend in de communicatie en is nu mede-eigenaar van communicatiebureau Noblah. Hij leidde als marketeer grote nationale en internationale A-merken en was algemeen directeur van digitale communicatie-bureaus in Rotterdam en Amsterdam.
www.no-blah.nl

In de serie Ik word wakker en ik denk een interview met Inge Jansen, mede-oprichter van Mensgericht Ondernemen BV.
We bespreken de vraag 'Hoe krijg ik dat team weer op de rit?!"
Best iets waar je 's ochtends mee wakker kunt worden.
En wat doe je dan die dag zodat je echt een stap verder komt?

Na deze aflevering weet je:

_-dat het "laat maar"-gevoel een belangrijk signaal is om op te letten in een team: iemand zoekt je wat minder op, is minder betrokken of doet het op een andere manier.
We bespreken hoe je het herkent en wat je dan moet doen.

- dat elk team een natuurlijke balans heeft tussen harmonie en dynamiek en dat teveel harmonie even problematisch kan zijn als teveel dynamiek.

- dat teamdynamiek niet iets is om te vermijden — het is complementair en brengt nieuwe inzichten

- hoe je in gesprekken begint met erkenning en op welke manier je aannames toetst

- wat een belangrijke grondhouding is voor jou als leider

- hoe je van de verschillende inviduduele waarden in een team toegaat naar gezamenlijk succes

- hoe je taal geeft aan de verschillen in een team, en welke afspraken je daarbij het beste kunt maken

Morgen direct na het wakker worden aan de slag?

Stel een vraag waarvan je denkt dat je het antwoord al weet — en toets of dat klopt
Vraag bijvoorbeeld een teamlid: "Wat voor ongeschreven regel ervaar jij in ons team?"

Over Inge Jansen:
Met Mensgericht Ondernemen richten Inge Jansen – Van Ewijk en haar compagnon Martijn Pott zich op de mens als essentiële kracht achter een succesvolle, toekomstbestendige organisatie. Zij maken talenten en kwaliteiten zichtbaar met talentprofielen, praktische tools en heldere handvatten.Daarnaast begeleiden zij teams en ondernemers met inspirerende sessies en strategisch advies. Zo ontstaat een stevig, talentgericht fundament dat zichtbaar én haalbaar is – de concrete ‘hoe’ waar veel organisaties naar zoeken. Dit stimuleert zelfbewustzijn, onderling begrip en positieve werkenergie. Medewerkers herkennen hun eigen sterktes, waarderen elkaars kwaliteiten en benutten deze in lijn met de missie van de organisatie. Het resultaat voor ondernemers, directeuren en bestuurders: betrokken medewerkers, een gezonde bedrijfsvoering en duurzame groei en ontwikkeling.

In de serie 'Ik word wakker en ik denk..' is de winterstop voorbij en beginnen we meteen praktisch: Hoe schrijf je een participatieplan?

Relevant voor als je bij de overheid werkt of als bedrijf of organisatie en plan hebt waarvan je weet: hier moeten we omwonenden of inwoners bij gaan betrekken. Je hebt er ook zin in. Maar dan. Hoe begin je? Wat zet je erin? En hoe voorkom je dat je maanden later terugkijkt op een proces waarbij mensen het gevoel hadden dat hun input toch niks uitmaakte?

In deze aflevering gaat Karine van den Noort hierover in gesprek met Saskia Fokkema van Participatiekracht. Saskia weet als geen ander wat er nodig is om participatie écht te laten werken — en dat begint bij een goed plan.

Je krijgt antwoord op deze vragen:

· Welke vaste onderdelen horen in een participatieplan thuis?

· Waarom moet je kaders expliciet maken — en wat er gebeurt als je dat niet doet

· Hoe betrek je stakeholders bij het schrijven van het plan zelf?

· Waarom moet je niet te snel in werkvormen denken (hoe leuk ook)?

· Hoe sluit je de cirkel en koppel je goed terug wat je met de input hebt gedaan?

· En waarom is een goede disclaimer in je plan een wijze beslissing?

Over Saskia
Saskia Fokkema is participatie-expert en eigenaar van ParticipatieKracht. Ze schreef het Handboek bewonersparticipatie, host de Participatie Podcast en heeft de meest complete opleiding over participatie ontwikkeld. Ook begeleidt ze complexe participatieprocessen en heeft ze de serious participatiegame 'Kom aan boord' ontwikkeld. Saskia's missie is om overheden participatiever te maken, zodat het heel normaal wordt om samen te werken met de mensen waarvoor je als ambtenaar je werk doet. Ga naar https://participatiekracht.nl/ en volg Saskia sowieso op LinkedIn.